Dag en nacht klaarstaan, alles regelen, de boel in goede banen leiden en alle ballen hoog houden. In de rubriek Met de mantel der liefde vertellen mantelzorgers hoe het écht is om te doen wat ze doen.
Ira (64) verhuisde terug naar Nederland om de mantelzorg voor haar moeder Elsa (83) te doen. Nu wonen ze naast elkaar in een kangoeroewoning.
“We hebben twintig jaar in het Verenigd Koninkrijk gewoond en zijn vorig jaar teruggekomen”, vertelt Ira. Die keuze maken zij en haar man als ze zien dat haar moeder steeds hulpbehoevender wordt. “Mijn vader overleed in 2013 en in de jaren erna viel steeds meer op hoe onzelfstandig mijn moeder was. Maar haar gezondheid was goed en ze kon nog voor zichzelf zorgen.”
De situatie verandert als Elsa in 2018 gediagnosticeerd wordt met een verslechterd kortetermijngeheugen. Het ziektebeeld verergert en al snel krijgt ze de diagnose dementie. “Ongeveer elke drie maanden ging ik naar Nederland om mee te gaan naar medische afspraken. Mijn broertje woont in Australië, dus ik was toch iets dichterbij.”
Op den duur gaat Ira elke zes weken naar Nederland, dat breekt op. Zij en haar man komen voor de keuze te staan: in het Verenigd Koninkrijk dichter bij de trein gaan wonen, of toch terug naar Nederland verhuizen. “Uiteindelijk maakte de keuze zichzelf. Ik kon het idee dat ze van vreemden afhankelijk zou zijn niet verdragen. En onze kinderen zijn volwassen, dus het kon nu.” Ira prijst haar man dat hij zo meegaand is geweest. “Ik heb veel bewondering voor hem, het is natuurlijk een hele verandering in ons leven.”
Maaike (51) is de mantelzorger van haar zoon (23): 'Als ouder noem je jezelf niet snel mantelzorger'
“Ik heb een Indische achtergrond, daar komt het zorgen voor elkaar denk ik vandaan. Mijn ouders hebben altijd gezegd dat ze niet afhankelijk wilden worden van hun kinderen, maar ik vind het vanzelfsprekend om voor haar te zorgen nu dat nodig is.” Voor Ira was en is het belangrijk dat haar moeder niet in een tehuis belandt. “Het alternatief was zelfstandig wonen, maar dat werd na verloop van tijd onveilig.”
Elsa heeft zelf niet door dat ze dementie heeft, vertelt Ira. “Ze denkt dat ze prima alleen kan wonen, maar ondertussen schuilt er veel gevaar in haar vergeetachtigheid. Mijn moeder is bijvoorbeeld een zware roker, stel je voor dat ze in slaap valt met een brandende sigaret in haar hand? Ze zorgt ook niet meer goed voor zichzelf en ze vergeet wanneer ze heeft gegeten en gedronken. Fysiek is ze gezond, maar geestelijk niet meer.”
“We hebben geluk gehad, want al snel vonden we een kangoeroewoning. Helaas niet in haar geliefde Voorburg, maar we zijn nog steeds redelijk in de buurt en nu kan ze ook genieten van de grote tuin en heeft ze ons als buren.”
Ira en haar man wonen in een eengezinswoning en Ira’s moeder woont naast hen, in het omgebouwde kantoor. “Ontbijten doet ze in haar eigen ruimte, ’s avonds eten we met z’n vieren bij ons. Mijn broer is op dit moment een paar maanden op bezoek, dus het is een huis vol.”
Elsa heeft behoefte aan haar eigen ruimte, dat vindt Ira fijn. “Ze is graag op zichzelf, dat maakt het makkelijker.” Ze benadrukt: “We zijn gezegend dat we het zo kunnen doen. De zorg is geen inbreuk op ons leven op deze manier. Het is allemaal meegevallen, maar het is soms wel lastig dat ze de regie wil houden terwijl ze veel vergeet.”
Marion (69) is de mantelzorger van haar man Ton (68): 'Nu, 12 jaar na het herseninfarct, denk ik: we hebben het geflikt'
Bij mantelzorg draaien soms de rollen om, dat heeft Ira ook gemerkt. “Ik ben geleidelijk mantelzorger geworden, juist omdat ik eerst niet zo dichtbij zat. Maar inmiddels is het een stuk intensiever geworden. Zij maakt er wel eens grapjes over. Dan zegt ze: vroeger zei ik wat jij moest doen en nu zeg jij wat ik moet doen.” Dat is een aspect van het mantelzorgen dat Ira tegenstaat. “Vroeger was ze heel schoon, maar nu heeft ze bijvoorbeeld een hekel aan haren wassen en nagels knippen. Ik moet haar daar dan als een soort schooljuffrouw op wijzen, dat vind ik niet fijn.”
In het Verenigd Koninkrijk werkte Ira parttime, dat is ze in Nederland blijven doen. “Ik heb dat bewust weer opgepakt, ik ben blij dat ik bezig ben. De hele dag thuiszitten, daar ben ik te jong voor. Dus parttime werken – vanuit huis – en voor mijn moeder zorgen is een goede combinatie.” Als het aan Ira ligt houden ze deze woon- en zorgvorm zo lang mogelijk vol. “Ik hoop dat ze de rest van haar leven naast ons kan wonen en daar overlijdt. Maar dat mag van mij nog zeker tien – twintig jaar duren.”
“Er zijn natuurlijk heel veel soorten mantelzorg, dit is er een van. Dat wil ik ook laten zien.” Ira is blij met de huidige leefsituatie, maar ziet ook wat er gebeurt als je als dierbare de mantelzorg op je neemt. “Alle zorg die mijn moeder kreeg is weggevallen sinds wij met haar wonen. We krijgen geen ondersteuning, op welke manier dan ook. Dat is niet altijd eerlijk. Wij kunnen het financieel bolwerken, maar dat geldt niet voor iedereen.” Ze pleit daarom voor mantelzorgen mét goede ondersteuning. “Er komen steeds meer mantelzorgers, help hen dan ook.”
Heb je een vraag of wil je gewoon even je verhaal kwijt? Bel de Mantelzorglijn: 030-7606055.
Mogen wij ook jouw mantelzorgverhaal opschrijven? Mail dan een korte beschrijving naar lezer@linda.nl met als onderwerp ‘Mantelzorg’ en vermeld je telefoonnummer. Mocht je liever anoniem je verhaal willen doen, dan kan dit uiteraard ook.
Het beste van LINDA. direct in je mail? Meld je aan voor onze nieuwsbrief.
Mantelzorger Maud (56) ziet haar zoon (22) afglijden: 'Mijn gezin is door het systeem naar de afgrond geholpen'
Jujube Zeguers (26) is freelance redacteur voor LINDA.nl en schrijft het liefst over mensen en hun bijzondere verhalen. Ze woont in Delft met haar verloofde en is dol op reizen, lezen en podcasts.
