De Vlaamse televisiemaker Arnout Hauben reist en zijn crew reizen voor ‘Dwars door de Middellandse Zee’ langs allerlei eilanden. Ditmaal bezoeken ze een verlaten gevangeniseiland.
De televisiemaker is op Gyaros, een onbewoond eiland dat onderdeel is van de Cycladen. Het eiland heeft een roemrucht verleden als voormalig gevangeniseiland en is nu verlaten.
Hoewel, toch niet helemaal. Op het gevangeneiland huist een kolonie van monniksrobben, een ernstige bedreigde diersoort waarvan er wereldwijd nog maar 600 voorkomen.
Het eiland heeft een interessante geschiedenis. In 1967 greep het leger de macht in Griekenland en schrapten de militairen de grondwet. Er ging een avondklok gelden en persvrijheid bestond niet langer. Iedereen met kritiek op het regime werd naar het afgelegen eiland gebracht.
Vanwege de ligging was het onmogelijk van het eiland te ontsnappen. Eens in de zoveel tijd was er een bootje dat proviand bracht of zieken naar een bewoond eiland veel verderop vervoerde. De verhalen gaan dat die zieken nooit de overkant hebben gehaald, maar onderweg overboord werden gegooid.
Het roemruchte verleden heeft een bitterzoete bijsmaak. Mensen mochten in geen geval dichtbij het eiland komen, waardoor het een veilige schuilplaats voor flora en fauna werd. Zo ook voor de zeldzame monniksrobben.
In 1974 werd de Griekse democratie hersteld en de gevangenis opgeheven. De mensen vertrokken van het eiland, maar de robben bleven. Hauben vaart samen met WWF-begeleider Vicky naar de noordkant van het eiland om de zeldzame monniksrobben te zien.
“Als die junta iets goed in Griekenland heeft gedaan, dan is dat het beschermen van de monniksrobben”, zegt Hauben op weg naar het gevangeniseiland. “Ze hebben iets goeds gedaan, maar dat was eerder bij toeval. Het was een erg slechte periode voor Griekenland. We mogen niet vergeten dat er twintigduizend mensen zijn gemarteld op het eiland.”
Eenmaal bij de noordkant van het eiland laat Hauben met zijn crew een drone opstijgen in de hoop een monniksrob te zien. Ze hebben geluk. Vlakbij de grotten zien ze een drietal vrolijk spelen met elkaar. Hauben kan zijn geluk niet op. “Die mannen van National Geographic zitten hier weken, maanden, jaren met speciale lenzen om die beesten te filmen en onze Ruben vliegt ernaartoe en baf, die rob komt al kijken.”
Griekse begraafplaats en oorlogsschip ontdekt in verzonken Egyptische stad
De aflevering van Dwars door de Middellandse Zee terugzien? Dat kan hier.
