Het was me al eerder opgevallen, tijdens kleine, snel passerende momenten, te kort om echt tot me door te dringen, maar nu we met vakantie zijn en er alleen maar gezinnen om ons heen zitten, liggen, lopen, zie ik het pas echt: Luuks fascinatie voor gezinnen.
Ándere gezinnen, moet ik zeggen, want met z’n tweeën zijn we er ook een, met de huisdieren erbij opgeteld zelfs een normaal kwartet. Ik bedoel de gezinnen met een vader en broers of zusjes, soms zelfs allebei, heel soms – zoals bij een vriendin van me thuis – met vijf kinderen en een papa. He drinks it in, zoals de Engelsen zo treffend zeggen, want zo is het precies.
Hij zit tegenover me aan tafel, hier op Lanzarote in ons familiehotel, en kijkt, en kíjkt. Niet verdrietig, maar nieuwsgierig. In stilte zie ik hem situaties ontleden; hoe een vader reageert op zijn huilende dochtertje. Hoe ruzietjes ontstaan en worden opgelost. Hoe de moeders (altijd de moeders) zorgen dat hun kinderen nog iets van groente eten en de uiteindelijke beslissingen nemen, van ‘nu is het genoeg, bedtijd’ tot ’twee bolletjes ijs is echt voldoende’. Hoe de vaders (altijd de vaders) dan denken: láát dat kind, het is vakantie. Zelfs dat ziet Luuk, want ook al heeft hij geen ervaring met echte papa’s, ik speel thuis beide ouders en worstel daarbij net zo goed met gemengde signalen.
Soms, als we bij vrienden zijn, durft hij actief mee te doen met hun grote familiespel. Kiest hij bij spelletjes partij voor het broertje boven het zusje, lacht mee met de grapjes. Stoeit met de betreffende vader, helpt de tafel afruimen als de kinderen des huizes dat ook doen, hangt net als zij op die ene bank als de iPad groen licht heeft gekregen.
Ik zie hem genieten van dat vreemde, haast exotische gewone leven. Het zijn die momenten dat mijn hart breekt, dat ik voel wat hij mist en wat hem is ontnomen. Mij ook, tuurlijk wel, ik had graag meer dan één kind gehad – voor hem en voor mij, voor ons als ouders, toen nog – maar ik heb daar jaren weinig bij stilgestaan. Dat zou zinloos zijn, wat er is gebeurd, is gebeurd. En we hebben het goed, met z’n tweeën plus kat plus hond.
Soms voelt ons gezin ook als normaal, we zijn twee tegen twee, team Kamp (Luuk en de kat, die Jean al had voordat wij er waren) en team Spaans – de hond en ik. Luuk vindt het ook leuk dat we thuis met drie jongens zijn. Hij trekt de dieren dan op de bank en zegt: “Jij bent lekker het enige meisje.” Maar écht tellen doet het niet. Dat is wat ik door zijn ogen zie als hij kijkt hoe vaders en kinderen overgooien in het zwembad, of samen tafeltennissen.
“Mis je het?”, vraag ik hem dus maar direct. Hij weet meteen wat ik bedoel, denkt even na en zegt resoluut nee. Ik zou opgelucht moeten zijn over dat antwoord, blij dat hij genoeg heeft aan mij als enige ouder en aan twee huisgenoten met een zwarte vacht. Maar in dat ene woordje hoor ik vooral de zekerheid dat hij niet weet wat hij mist. Dat hij niet in de gaten heeft wat ik al wel zie, maar dat moment wel gaat komen, later. Hoe ingewikkeld dat gaat worden voor hem om te voelen, en voor mij om niet te kunnen oplossen. Dus voor nu probeer ik alleen te zien wat hij ziet.
