Hoogbejaard, maar nog steeds chirurg: in deze Bloemendaalse kliniek raakten patiënten verminkt

Joost van Tetering

Twee minuten eerder was ze spontaan de privékliniek in hartje Bloemendaal binnengestapt. Aan de drukbezochte winkelstraat, tussen ambachtelijke bakkers, een poelier voor ‘wild en gevogelte’ en een traiteurslager, kon je terecht voor liposucties, facelifts en andere cosmetische ingrepen.

Waarom ook niet?, dacht Julia op die maandag in november. Ze stoorde zich al een tijd aan een plekje op haar gezicht. “Wat zit daar?”, vroegen mensen soms, en dan geneerde ze zich.

Nu ze binnen stond, sloeg twijfel toe. Net op dat moment klonk de stem van de assistente achter de balie. Of Julia wilde meelopen met de chirurg? Hij had toevallig nèt tijd. En zo zat ze binnen enkele minuten tegenover de oude man in een kamertje. Terwijl hij vroeg of ze meteen volgende week wilde terugkomen voor een afspraak, kon ze maar één ding denken: waarom is hij niet met pensioen?

Verbluffend resultaat

De 82-jarige plastisch chirurg Joseph Petrus Bartholomeus van Tetering, roepnaam Joost, behoort naar eigen zeggen tot de top. Hij studeerde aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, volgde fellowships in de Verenigde Staten, werkte in ziekenhuizen en Zwitserse privéklinieken en hield meer dan vierhonderd voordrachten op congressen wereldwijd.

Vlak voor zijn 72e verjaardag streek hij met Stichting Medisch Centrum Bloemendaal neer in het villadorp. De kliniek biedt een breed scala aan cosmetische ingrepen, en ook behandelingen die door zorgverzekeraars worden vergoed.

Met een registratie in het BIG-register mag Van Tetering op hoge leeftijd nog zonder beperkingen opereren. Zijn lidmaatschappen van erkende beroepsverenigingen voor plastische chirurgie wekken het vertrouwen dat patiënten in goede handen zijn. ‘Ik schroom niet om in bepaalde gevallen een operatie af te raden’, schrijft Van Tetering op zijn site. ‘Kwaliteit, schoonheid en veiligheid is voor mij belangrijk’.

Online recensies zijn lyrisch over het vakmanschap van de bejaarde chirurg. ‘Het resultaat is verbluffend’, schrijft iemand die een halslift onderging. ‘Absoluut geweldige ervaring met chirurg van Tetering voor mijn buikwandcorrectie!!’, meldt een ander. De slogan ‘Van Tetering voor verbetering’ valt meerdere keren.

Astrid liet implantaat plaatsen vanwege haar trechterborst: 'Reusachtige bult door ophoping van wondvocht'Lees ook

Tik op je reet

Toen Linda rond 2020 de kliniek binnenliep voor een buikwandcorrectie, voelde ze zich er meteen thuis. Ze vond Van Tetering wel een beetje ‘een vies mannetje’, met dubbelzinnige opmerkingen en een ‘standaard tik op je reet’ als je wegging, maar ze kon ook erg met hem lachen.

De behandeling ging alleen niet zoals ze had verwacht, vertelt ze. Het begon met haar buik, die kort na de operatie opensprong door anderhalve liter opgehoopt wondvocht. Bij hersteloperaties viel haar navel er een paar keer af. En dan was er nog de drain, bedoeld om vocht af te voeren, die zoekraakte in haar lichaam.

Jezus mina, waar ben je mee bezig?, dacht Linda toen de chirurg met twee vingers in haar wond wroette bij een ‘slagerachtige’ poging het ding terug te vinden. “En maar douwen en douwen. Dat was niet zo fijn.”

Toch is ze zes jaar later tevreden met het eindresultaat. Voor de hersteloperaties zegt ze nooit hebben betaald. “Hij heeft mij uiteindelijk goed geholpen, maar ik weet wel dat hij wel een beetje gek is.”

Illegale fillers

Op dat moment in 2020 waren er al signalen dat Van Tetering niet de topchirurg is die hij claimt te zijn. ‘Ik heb de afgelopen tijd meerdere patiënten gezien die behandelingen hebben ondergaan die niet deugen’, schreef een gealarmeerde arts in 2018 aan de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ).

Van Tetering zou patiënten injecteren met illegale siliconen fillers. Die waren toen al drie jaar verboden vanwege hoge risico’s op levenslange complicaties. ‘Patiënten zijn ontevreden, maar kunnen nu niet verder behandeld worden aangezien ze met deze permanente filler zijn behandeld’, waarschuwde de arts.

Het kwam Van Tetering op een boete en een waarschuwing te staan, maar in 2021 en 2022 doorstond hij glansrijk de aangekondigde IGJ-controles. ‘De kliniek voldoet aan de voorwaarden voor goede zorg,’ oordeelden de inspecteurs.

Yolanda's ooglidcorrectie ging mis: 'Mijn hoornvlies zal nooit meer herstellen, daar moet ik nu mee leven'Lees ook

Afstervend bindweefsel

Er was voor Chantal dan ook geen reden om aan de kwalificaties van Van Tetering te twijfelen. Ze vertelt dat hij in 2023 een liposuctie van haar bovenbenen uitvoerde. Voor een strak resultaat zou hij daarbij ook overtollige huid weghalen.

De pijn na afloop had Chantal wel verwacht, maar al snel werden de steken in haar benen ondraaglijk. Toen ze Van Tetering bezorgd bleef bestoken met telefoontjes en foto’s kreeg ze alleen een recept voor antibacteriële zalf, vertelt ze.

Huilend op haar knieën belde Chantal twee dagen later de huisarts, waarna ze diezelfde avond op de operatietafel van het Spaarne Gasthuis belandde. “Bij het uittrekken van mijn broek, schrokken ze.”

Het geïnfecteerde bindweefsel was al aan het afsterven, hoorde Chantal na afloop. “Doordat er bij de oorspronkelijke operatie te veel huid was weggehaald, moest ik genezen met gedeeltelijk open wonden.” Jaren later heeft ze nog steeds pijn. “Die man zou nooit meer mogen opereren.”

Envelopjes met geld

In zijn lange carrière verdiende Van Tetering een fortuin. Met villa’s in Wassenaar, kantoren aan de Amsterdamse grachtengordel en appartementen in het centrum van Den Haag is alleen al zijn vastgoed tientallen miljoenen waard.

Maar bij de Bloemendaalse kliniek, die vijf dagen per week is geopend, komt gek genoeg bijna niets binnen. Volgens de jaarverslagen is de omzet 1000 tot 2500 euro per jaar – minder dan de prijs van een buikwandcorrectie.

Patiënten krijgen ondertussen wel facturen toegestuurd die oplopen tot duizenden euro’s. Voor Julia’s spontane bezoek van 5 minuten ontving ze een rekening van 110 euro – die ze kon indienen bij de zorgverzekeraar. “Toen ik weigerde te betalen, werd de factuur meteen geannuleerd. Allicht voelden ze nattigheid.”

Maar lang niet alle patiënten krijgen een bon. Linda vertelt dat ze in ruil voor een flinke korting haar buikwandcorrectie contant betaalde. “Hij maakte zomaar even een prijsje. Bij mij was het 4000 euro, maar als ik contant betaalde, haalde hij er 500 euro af.” Het geld nam ze mee in een envelop.

Ook Chantal zegt dat de chirurg haar aanbood om de liposuctie cash te betalen. “Hij werkte veel zwart.” Deze gang van zaken is standaard bij Van Tetering, bevestigt de arts die in 2018 een melding deed bij de Inspectie. “Ik hoor al sinds mensenheugenis van patiënten dat ze cash bij hem betalen.”

Bloederige kwallen

De korting bij Van Tetering is voor sommige mensen de reden om bij hem onder het mes te gaan. Drie jaar geleden spaarde de 58-jarige Melissa voor een nieuw decolleté. Ze was nog altijd trots op haar ‘goede borsten’, maar de lekkende implantaten uit 1997 waren aan vervanging toe. “Ik heb niet zoveel geld en voor nieuwe protheses ben je zo 5000 euro kwijt.”

Bij Van Tetering hoefde ze maar 1000 euro cash te betalen, vertelt ze. “Dat scheelde een hoop geld.” Ze had de chirurg leren kennen via een vriendin die regelmatig naar Bloemendaal afreisde voor botoxinjecties. “Daar betaalde ze maar 100 euro voor, zwart.”

Kelly liet botox injecteren in haar kaak: 'Kon acht maanden niet normaal lachen, praten of eten'Lees ook

Vol vertrouwen liep Melissa op een donderdag in maart de kliniek binnen. Een paar uur later vertrok ze er weer, verminkt en getraumatiseerd. “Ik heb er nog steeds nachtmerries over.”

Het roesje dat ze via een infuus zou krijgen mislukte, waardoor ze de hele operatie bij bewustzijn was. “Hij kon mijn aderen niet vinden en prikte meerdere keren mis.” Na de verdovingsspuiten in haar borsten herinnert Melissa zich hoe hij ze openmaakte en de ruimte zich vulde met een doordringende geur. “Het leek net alsof er brand gesticht werd. Ik rook mijn eigen vlees.”

Ze zag hoe hij de protheses één voor één uit haar lijf ‘rukte’, in de lucht bungelend als twee bloederige kwallen. “Toen stopte hij de nieuwe protheses er hardhandig in, naaide me dicht en klaar was het.”

“Hij was net een soort slager”, zegt de vriendin van Melissa die haar na afloop in shock naar huis reed. “Maar wat kun je verwachten voor 1000 euro?” Al snel verschenen bobbels onder Melissa’s borsten die niet meer verdwenen. “Af en toe lijkt het alsof ze in de fik staan.” Ze heeft het nog niet gedurfd naar een andere specialist te stappen om te checken wat er aan de hand is.

Diploma uit 1979

Dat Melissa’s roesje mislukte, is achteraf geen verrassing. Voor ‘sedatie’ – een lichtere vorm van narcose – is namelijk niemand van het Bloemendaalse operatieteam gekwalificeerd, ontdekte de Inspectie vorig jaar. Bij een toezichtbezoek scoorde Van Tetering onvoldoendes op maar liefst 16 van de 18 kwaliteitseisen, terwijl hij eerder zonder problemen door de controles kwam.

Nu pas bleek dat hij de laatste decennia niet was bijgeschoold over sedatie. Van Teterings laatste diploma op dit vlak kwam uit 1979. Dat was bij eerdere bezoeken niet getoetst, meldt een woordvoerder van de IGJ. De operatieassistent, een oud-verpleegkundige, bleek niet eens een geldige BIG-registratie te hebben.

Een ‘onacceptabel risico voor de patiëntveiligheid’, concludeerde de Inspectie in maart. Van Tetering moest verplicht verbeteringen doorvoeren en mocht tot die tijd geen roesjes geven aan patiënten. Van Tetering leek in ieder geval niet onder de indruk. “Slechts bij 2 of 3 procent van de ingrepen voeren we sedatie uit, maar er wordt door de Inspectie wel theater van gemaakt”, zei hij in april tegen het Haarlems Dagblad.

Van Tetering laat in een reactie weten gehoor hebben gegeven aan de maatregelen die de Inspectie hem in maart oplegde. “Sedaties gebeuren uitsluitend door een anesthesist”, stelt hij.

Voormalig Miss Nederland Stephanie Tency wil meer openheid over plastische ingrepen: 'Mijn lichaam was op'Lees ook

Goede naam

Het is rustig in de wachtkamer als Follow the Money op 16 maart Medisch Centrum Bloemendaal bezoekt. Het kritische inspectierapport is dan net gepubliceerd, maar Van Tetering wil daar niet over praten, zegt zijn assistente. “Hij gaat zo de operatiekamer in, dus dat gaat niet gebeuren. Ik denk ook niet dat hij daarop zit te wachten.” Later reageert Van Tetering schriftelijk op de aantijgingen.

Ingrid, die al achttien jaar voor Van Tetering blijkt te werken, vertelt dat ‘Joost’ en de Inspectie nader tot elkaar proberen te komen. Het rapport heeft volgens haar geen effect op de kliniek. “Mensen uit het hele land komen hiernaartoe. Dokter Van Tetering heeft een hele goede naam.”

Van zwart geld is volgens Van Tetering “geen sprake”. Hij stuurt daarbij een verklaring op van zijn belastingadviseur André van Arkel, die schrijft dat ‘incidentele contante betalingen op de bankrekening worden afgestort’.

Dat Stichting Medisch Centrum Bloemendaal op papier geen inkomsten heeft, is volgens Van Tetering helemaal niet gek. Het is namelijk een “lege stichting” die hij alleen heeft opgericht “vanwege formele vereisten van het ministerie”.

Het geld komt binnen op de eenmanszaak ‘J.P.B. van Tetering, plastisch chirurg’, waar ook de assistentes in dienst zijn. Maar wat er in dit bedrijf gebeurt, en hoeveel er binnenkomt, blijft voor de buitenwereld volledig verborgen.

Afhankelijkheid

Daar klopt niets van, zegt hoogleraar Gezondheidsrecht Martin Buijsen van de Erasmus Universiteit. “Dit eenmansbedrijf zou moeten voldoen aan alle transparantie-eisen.” Toch komt Van Tetering al meer dan tien jaar met deze constructie weg.

De enige functie die de stichting volgens Van Tetering wel heeft, is “het houden van toezicht”. Één van de langst zittende leden in deze Raad van Toezicht is Van Teterings belastingadviseur André van Arkel (2015 – 2023).

Dat wekt op zijn minst de schijn van afhankelijkheid, zegt hoogleraar Buijsen. “Naar de letter van de wet kan het, maar helemaal zuiver lijkt dit niet te zijn.” Van Arkel zelf wil hierover geen vragen beantwoorden en verwijst naar Van Tetering. “Telefonisch overleg wordt niet op prijs gesteld.”

In de huidige Raad van Toezicht valt een andere naam op: Nico Meijering. De bekende strafrechtadvocaat stond onder andere de Hells Angels, onderwereldkopstuk Dino Soerel en verdachten in het Marengo-proces bij.

Volgens Van Tetering kennen ze elkaar “al jaren”. De chirurg is eigenaar van kantoorpand ‘Falckstaete’ in Amsterdam waar Meijerings kantoor Ficq & Partners Advocaten ruimtes huurde.

Ook Meijering wil niet reageren. ‘Reeds kort nadat ik als toezichthouder was gevraagd, bleek dat de stichting de activiteiten zou gaan beëindigen’, schrijft hij in een mail. ‘Overigens zie ik u niet als de juiste adressant aan wie ik (verder) antwoorden op gerezen vragen zou moeten richten.’

Shirleys vulvalip raakte ernstig misvormd na mislukte ingreep: 'Zat vastgenaaid aan mijn bovenbeen'Lees ook

Reactie Van Tetering

Na die maandag in november keerde Julia nooit terug naar de Bloemendaalse kliniek. Nadat ze anderen vertelde over haar vreemde ontmoeting met Van Tetering, kwamen de verhalen los. “Het is in de regio algemeen bekend dat hij onder de tafel betalingen aanneemt”, hoorde ze in een winkel in Heemstede. Een arts vertelde haar dat hij diverse patiënten zag met “schade na de operatie”.

Dat de wantoestanden in de winkelstraat zo lang geheim konden blijven, verbaast Julia niet. “Het stigma rondom cosmetische ingrepen is te groot om ermee naar buiten te komen.” Het liet haar niet meer los. “Deze man en praktijk moeten gestopt worden.”

Per mail geeft Van Tetering een reactie op enkele aantijgingen. Het ‘kamertje’, dat patiënten noemen, herkent hij bijvoorbeeld niet. ‘Naast een klasse 2 OK beschikt de kliniek over drie riante en lichte spreekkamers alsmede een grote wachtruimte’, laat hij weten.

Permanente fillers, die verboden zijn sinds 2015, zou Van Tetering niet meer gebruiken sinds 2018. ‘Naar de mening van cliënt is de stelling onjuist dat bij permanente fillers geen behandeling meer mogelijk is.’ De chirurg bestrijdt dat hij zich grensoverschrijdend heeft gedragen. Hij heeft er naar eigen zeggen ‘altijd naar gestreefd om patiënten op hun gemak te stellen en dat gebeurde altijd met de nodige humor en grapjes om af te leiden’.

Hersteloperaties

Het bedrag van 110 euro op Julia’s factuur is ‘het standaard bedrag dat de zorgverzekeraar voor een consult vergoedt’. De factuur zou zijn ingetrokken omdat Van Tetering ‘geen problemen wilde met een patiënt over een dergelijk bedrag’.

De 1000 euro die Melissa betaalde, is ‘het standaard bedrag’ voor de protheses dat Van Tetering aan de leverancier betaalt. ‘De zorgverzekeraar vergoedt de (nieuwe) operatie, maar niet de nieuwe protheses. Die worden in rekening gebracht bij de patiënt.’

Van Tetering niet is het niet eens met de conclusie dat hij niet meer zou mogen opereren. Patiënten uit binnen- en buitenland zouden speciaal naar hem toekomen voor ingrepen. Hij wordt juist gevraagd hersteloperaties te doen na complicaties door derden, aldus Van Tetering.

Het beste van LINDA. direct in je mail? Meld je aan voor onze nieuwsbrief.

Bianca kreeg na facelift een permanente aangezichtsverlamming: 'Ik heb geschreeuwd en gehuild van de pijn'Lees ook