Twee jeugdzorginstellingen hebben publiekelijk hun excuses aangeboden aan jongeren die op de zogenoemde Zikos-afdelingen (Zeer Intensieve Kortdurende Observatie en Stabilisatie) hebben gezeten.
Het gaat om jongeren van 12 tot 18 jaar die veelal kampen met psychische en fysieke klachten en niet de juiste nazorg kregen.
De excuses werden aangeboden tijdens de presentatie van het nieuwe rapport Eenzaam gestorven van Jason Bhugwandass (foto). Hij is zelf ervaringsdeskundige en presenteerde dit rapport twee jaar nadat hij met het rapport Eenzaam gesloten de misstanden in de gesloten jeugdzorg aan het licht bracht.
Zo zaten jongeren urenlang opgesloten, werden ze vernederd en hardhandig in bedwang gehouden, zonder een passende behandeling voor hun trauma’s.
Bij de presentatie werden de zeven jongeren herdacht die overleden zijn nadat zij op een inmiddels gesloten ZIKOS-afdeling hebben gezeten. De presentatie deed Jason in pak, achter een doodskist omringd door foto’s van de overleden jongeren. Tijdens de presentatie werd er een minuut stilte voor hen gehouden. De inhoud van het rapport werd maandagavond bekendgemaakt.
Op de eerste pagina’s van het nieuwe rapport staat een lijst met de deelnemers aan het onderzoek uit 2024 en hoe het nu met hen gaat. Die lijst werd voorgelezen en daarbij viel het woord “suïcidepoging” vaak. Van de 51 deelnemers deden 38 een poging om uit het leven te stappen. Vijf deelnemers overleden, net als twee anderen die niet deelnamen aan het onderzoek. Ook Jason overleed vier maanden geleden bijna zelf.
In de zaal zaten jongeren die op een ZIKOS-afdeling hebben gezeten en nabestaanden. Ook betrokken organisaties en meerdere Kamerleden waren aanwezig in de zaal.
In Nederland waren er tot 2024 twee ZIKOS-afdelingen, in Zetten en in Harreveld. Die werden na het eerste rapport gesloten. De organisaties die de afdelingen beheerden, iHub en Pactum, maakten tijdens de presentatie excuses.
“Het leed dat jongeren op de ZIKOS-afdeling hebben ervaren, had nooit mogen gebeuren”, zei de directeur zorg van Pactum. Ze hoopt dat de excuses en erkenning kunnen bijdragen aan herstel. Jeugdzorginstelling iHub onderwijs & familiezorg liet in een brief weten: ‘Het was niet jouw schuld. Jij was kind en je had hulp en zorg nodig. Die hadden wij je moeten geven.’
‘We hadden samen met jou moeten werken aan je herstel en uitzicht op een betere toekomst. Hierin zijn wij tekortgeschoten. En daarvoor bieden wij onze oprechte excuses aan.’
In het nieuwe rapport roept Jason op tot “erkenning, nazorg of financiële hulp”. Hij vindt dat de excuses van de organisaties te laat zijn en tekortschieten.
Het beste van LINDA. direct in je mail? Meld je aan voor onze nieuwsbrief.
'Ze ontsnapte uit de jeugdzorg, besloot dat het leven op straat en op willekeurige banken bij vreemden beter was dan daar'
