'Pas toen mijn ouders mijn leven een bepaalde kant gingen op sturen die ik totaal niet zag zitten, gebeurde er iets wonderlijks'

Amnesie

Weerstand heeft zoveel verschillende gezichten. En is zo intelligent. In mijn geval uit weerstand zich het meest in vergeten wat ik heb bereikt en niet geloven wat ik van binnen weet.

Regelmatig heb ik last van een soort amnesie. Sta ik ergens op een set en denk ik dat ik niets kan en gedraag ik me alsof het mijn eerste acteerklus is. Ik vergeet oprecht mijn carrière van dertig jaar. Ik bedoel: je bent zo goed als je laatste klus, zullen we maar zeggen, maar toch. Ergens moet er op een gegeven moment toch iets van zelfvertrouwen ontstaan. Of een gevoel van ‘ik kan dit’. Nee dus.

Kritisch zijn

Als ik niet oppas, blijf ik bijvoorbeeld zeggen dat ik graag een internationale carrière wil, in plaats van me te realiseren dat ik al in meerdere buitenlandse series en films heb gespeeld en dat die carrière allang in volle gang is. Elke column die ik schrijf, gaat eerst door een ellenlange trechter van onzekerheid, ik moet van elk woord het bestaansrecht bevechten en ga zo maar door. Kritisch zijn op mezelf leek heel lang een manier van groei, maar is een verkapte manieren van niet bewegen. Weerstand dus.

Dit alles is herkenbaar voor een heleboel mensen, denk ik. Ik kende het van mezelf ook al langer en heb daarom een hele goede coach die ik elke twee weken spreek. Maar toch, die kan ook maar zoveel. Je moet alles zelf doen en ook bij haar heb ik zo mijn manieren van ontsnapping: gewoon mijn coachingopdrachten niet doen, omdat ik ze letterlijk vergeet. Amnesie dus weer.

Als een bom

Onlangs kreeg ik een nieuwe blik op mijn weerstand. We zijn deze maand in Italië, en elke keer als mijn man een wandeling wil maken in de bergen doe ik wel mee, maar begin ik al kritiek te uiten op zijn gekozen wandeling, word ik onderweg chagrijnig, vind ik alles stom, ben ik niet vooruit te branden en wil ik eigenlijk vooral het liefst alleen wandelen op plekken die ik al ken.

Ineens sloeg het besef in als een bom. Ik dacht dat ik gewoon bang was, want wat als we onderweg honden tegenkomen, of nog erger, beren? Maar na weer een wandeling waar ik als een balende kleuter naartoe was gesleept en aan het einde van de wandeling fluitend de berg afwandelde, blij met al het nieuwe wat ik had ervaren, realiseerde ik me dat mijn zogenaamde angst simpelweg weerstand was. Angst voor het onbekende.

Precies dezelfde angst die ik heb in mijn werk, terwijl ik grote stappen wil maken en werkelijk mijn vleugels wil uitslaan. Maar niet verder kom, zo lijkt het. Omdat er ergens in mij af en toe een stem roept dat alles wat ik denk te weten van binnen, niet waar is. Het zegt mij dat ik moet ophouden te willen en te wensen. En die wil dat ik gewoon op de bank ga liggen en de hele dag door Netflix ga kijken. Want dan ben ik veilig. En blijf ik leven.

'Pas toen bleek dat mijn toenmalige vriend vreemdging, bereikte ik mijn grens'Lees ook

Shit was aan

Toen ik opgroeide in Hengelo was het nooit mijn plan noch mijn droom om acteur te worden. Of schrijver. Dat ik naar MBO Mode en Kleding ging heb ik te danken aan de rector van de mavo, die me vertelde dat je op die school vooral les in tekenen en drama kreeg. Het leek me geweldig, want dat leek alles behalve op naar school gaan. Hoe ben ik dan beland waar ik nu ben? Drama en pijn, my dear.

Pas toen ik echt in beweging moest komen tegen mijn ouders, omdat die anders mijn leven een bepaalde kant gingen op sturen die ik totaal niet zag zitten, gebeurde er iets wonderlijks. Ik kwam in aanraking met mijn diepste weten. Ik weet nog waar ik stond: midden in mijn slaapkamer. In Hengelo. Het was nacht. In mij woedde al geruime tijd een storm, want thuis was de shit aan, zullen we maar zeggen. Maar door alle moeilijke gesprekken en ruzies heen kreeg ik af en toe een glimp van mijn ware leven… zo voelde het.

Niet voor mij

Ik wist dat een leven zoals ik dat om me heen zag – huisje, boompje, beestje en misschien een baan als secretaresse of zo – niet voor mij was bestemd. Ik wist dat mijn pad elders lag. En toen ik daar stond, midden in mijn slaapkamer dus, zag ik ineens dat beeld. Of eigenlijk moet ik zeggen, stond ik midden in een beeld. Een visioen wellicht. Ik, op een podium, aan het spreken, terwijl de hele zaal gevuld was met mensen die vol interesse aan het luisteren waren.

Ik had totaal geen idee wat dat beeld betekende. Niemand had verder weg van een leven op het podium kunnen staan als ik op dat moment. En ook al kon ik er niets mee, ik wist dat het een toekomstbeeld was. Waar ik niets mee kon.

Stem van de weerstand

Ik deed wat elk normaal mens zou doen met deze informatie: ik vergat het. Ondertussen kreeg mijn leven vorm en kwam ik per toeval, zo leek het, op het schrijven en acteren. Tot ik erachter kwam, steeds meer en meer, dat het mijn bestemming is. En dat het niet hier stopt. Ik heb nog zoveel paden te bewandelen die ik niet ken. Wat ik met zoveel woorden wil zeggen tegen mezelf en tegen jullie: dat wat je diep van binnen weet, dat waar je zo naar verlangt, is geen wensdroom, is geen egotripperij. Wat je weerstand jou ook wil doen geloven (‘doe maar normaal, dan doe je al gek genoeg’): die stem is niet waar. Wat je van binnen voelt en eigenlijk weet, is waar.

Dus laten we oefenen in bloeien. Door de stem van weerstand te herkennen omdat die praat in angst, en door elke dag iets te doen waar we bang voor zijn.

'Mijn moeder had me verlaten, ze wilde me uithuwelijken en was daar bijna in geslaagd'Lees ook