‘Als je niet met mij wil zijn, dan zorg ik ervoor dat je het de rest van je leven heel slecht gaat treffen.’ Aanvankelijk dacht ze dat ze hem verkeerd had verstaan. Maar vanaf het moment dat hij die woorden uitsprak, veranderde haar leven in een nachtmerrie.
Ze kende hem via haar ouders en had nooit reden gehad om aan zijn bedoelingen te twijfelen.
Ze wilde graag moeder worden en zocht een donor. Voor haar was het een zakelijke afspraak: hij zou donor zijn, zij zou een kind krijgen. Meer niet. Toen duidelijk werd dat er geen liefdesrelatie zou ontstaan, sloeg de sfeer om. Zijn woorden bleken geen loze dreiging, maar de aankondiging van een patroon van intimidatie en controle.
Volgens de moeder begon hij haar te stalken, voortdurend contact te zoeken en haar leven steeds verder te ontregelen. Hun zoontje werd daarbij het belangrijkste machtsmiddel. Niet omdat zijn belang vooropstond, maar omdat een kind de effectiefste manier kan zijn om een moeder te raken. Dat is de essentie van intieme terreur. Het gaat niet om een conflict tussen twee gelijkwaardige partijen, maar om een patroon van dwang, intimidatie en controle. Het doel is niet om een meningsverschil op te lossen, maar om macht uit te oefenen. Ook wanneer er nooit sprake is geweest van een liefdesrelatie, kan iemand proberen blijvende controle over het leven van een ander te krijgen.
'Pas nadat ze bijna werd doodgeslagen, kreeg ze bescherming in de vorm van een noodknop'
Juist daarom is het van groot belang dat instanties dit onderscheid herkennen. Intieme terreur wordt nog te vaak gezien als een hoogopgelopen conflict tussen twee volwassenen. Maar wie stelselmatig wordt geïntimideerd, leeft niet in een conflict. Die leeft in angst.
In deze zaak richt die angst zich niet alleen op haarzelf, maar vooral op haar zoon. Volgens de moeder is hij tijdens een omgangsmoment mishandeld. De afdruk van een harde handgreep zou zichtbaar zijn geweest op zijn lichaam. Toch moet hij, ondanks haar zorgen, nog steeds naar zijn vader.
Dat roept een ongemakkelijke vraag op. Hoe zwaar moet het uitgangspunt wegen dat een kind recht heeft op contact met beide ouders, wanneer er aanwijzingen zijn voor een patroon van intimidatie, controle of geweld? Bescherming van een kind zou in zulke situaties altijd voorop moeten staan.
De gevolgen van intieme terreur beperken zich bovendien niet tot het directe geweld. Slachtoffers leven vaak jarenlang in onzekerheid. Iedere rechtszaak, ieder omgangsmoment en iedere nieuwe confrontatie houdt de dreiging in stand. De controle stopt niet na een scheiding of, zoals in deze zaak, na een donorschap. Zij krijgt slechts een andere vorm: via het kind.
De woorden waarmee het begon, blijven daarom nagalmen. “Als je niet met mij wil zijn, dan zorg ik ervoor dat je het de rest van je leven heel slecht gaat treffen.”
Dat is geen impulsieve uitspraak uit boosheid. Het is een aankondiging van controle. En zolang intieme terreur niet als zodanig wordt herkend, betalen niet alleen vrouwen, maar ook hun kinderen daarvoor de prijs.
Voel je je onveilig in je eigen huis of heb je het gevoel dat iemand in je omgeving in een onveilige situatie verkeert? Je kunt Veilig Thuis 24/7 bellen op 0800 2000 voor advies of om een melding te maken. Ook kun je hen anoniem chatten. Heb je te maken met direct gevaar, bel dan 112.
Het beste van LINDA. direct in je mail? Meld je aan voor onze nieuwsbrief.
'Ze had zestig bewijsstukken: foto’s van bloedlippen, verwondingen. Uiteindelijk werd de zaak geseponeerd'
Yesim Candan is publiciste, columniste en radiopresentatrice.
Ze schreef onder andere columns voor RTL Nieuws, De Telegraaf en de Volkskrant, presenteert het wekelijkse programma De Wereld van de Vrouw bij Your Safe Radio en publiceerde in 2019 de erotische roman 69 Secrets. Al vier jaar organiseert ze op de Dam de Rode Hakken Kunstdemonstratie, een protest om aandacht te vragen voor femicide.
Lees hier nog meer van Yesim Candan op LINDA.nl
