Coronavirus liveblog

21.04 uur: Hackers zien documenten Pfizer in

Bij de cyberaanval op het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) in Amsterdam zijn documenten van farmaceut Pfizer ingezien. Het gaat over documenten met betrekking tot de tests van het coronavaccin van dat bedrijf. Dat heeft Pfizer in een verklaring bekendgemaakt. Volgens hen heeft het EMA laten weten dat de aanval geen gevolgen heeft voor de tijdlijn voor goedkeuring van het vaccin.

De cyberaanval werd woensdagmiddag door het EMA gemeld. Het is nog niet duidelijk wie er achter de aanval zitten en hoe het is uitgevoerd. Omdat het EMA geen details gaf over de aanval was niet duidelijk of er gegevens zijn gestolen. Pfizer laat nu wel weten dat er documenten zijn ingezien.

20.32 uur: ‘Kerst wordt ontzien’

Als het kabinet deze maand nog besluit strengere coronamaatregelen af te kondigen, zullen de kerstdagen worden ontzien. Dat zei premier Mark Rutte tijdens het coronadebat in de Tweede Kamer.

De coronaregels versoepelen zit er voorlopig niet in, maakte Rutte dinsdag tijdens de persconferentie bekend. Zo mogen mensen met kerst maximaal drie mensen ontvangen. Volgens Rutte zijn strengere maatregelen niet uitgesloten, omdat de besmettingscijfers oplopen. Maar hij “hoopt van harte van niet”.

Het kabinet gaat de besmettingscijfers “de komende dagen heel precies monitoren”. Over het soort concrete maatregelen dat Nederland boven het hoofd hangt als het tij niet wordt gekeerd, wil Rutte niet uitweiden.

18.48 uur: Coronavaccin lijkt veelbelovend

Directeur Emer Cooke van het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) is in een interview met Nieuwsuur positief over het coronavaccin van Pfizer en BioNTech. Terwijl de beoordeling nog gaande is, zegt Cooke: “We zijn steeds meer overtuigd van de testresultaten die ons ter beoordeling voorliggen. Als u het mij twee maanden geleden had gevraagd, was ik veel minder overtuigd dan nu.”

Het EMA wil nog voor het einde van de maand een eindoordeel geven. Als dat positief is en de Europese Commissie het advies overneemt, is dit het eerste vaccin dat tot de markt van de Europese Unie wordt toegelaten. Uit onderzoeksresultaten die de makers eerder naar buiten hebben gebracht, blijkt dat het vaccin voor 95 procent effectief is.

17.13 uur: Kerst zonder regels

Eén op de zes mensen gaat kerst vieren met meer mensen dan volgens de regels is toegestaan. Dat meldt EenVandaag na hun onderzoek, dat is gehouden na de persconferentie van premier Rutte en minister De Jonge dinsdagavond.

De meesten van hen zijn van plan met vijf mensen buiten hun huishouden of meer aan te schuiven bij het kerstdiner. De helft van de mensen die kerst met anderen viert, zegt dat het niet gaat lukken om anderhalve meter afstand te bewaren.

Het merendeel, zes op de tien mensen, vindt het een goede zaak dat er niet meer dan drie extra mensen mogen aanschuiven met kerst, ook al worden de feestdagen daardoor minder gezellig.

14.23 uur: 6.589 nieuwe coronabesmettingen

Bij het RIVM zijn 6.589 nieuwe coronabesmettingen gemeld. Dat zijn er 421 meer dan gisteren. Ook zijn er 194 nieuwe coronapatiënten opgenomen op verpleegafdelingen in het ziekenhuis. Dat zijn 12 nieuwe opnames minder dan gisteren.

Op de intensive care werden 36 nieuwe patiënten opgenomen, zij stroomden bijna allemaal door vanaf de verpleegafdelingen. Dat zijn 14 nieuwe opnames meer dan gisteren. Er zijn vanochtend 66 overleden covid-patiënten gemeld. Gisteren werden nog 71 doden gemeld.

14.18 uur: Zeker 183 Nederlandse musea krijgen coronacompensatie

Zeker 183 musea krijgen van het Mondriaan Fonds een coronacompensatie. In de derde aanvraagronde voor musea zijn 128 aanvragen toegekend, waarmee het totaal op 183 komt. Bij de toekenning wordt rekening gehouden met het gemiddelde aantal betalende bezoekers in eerdere jaren. Met de bijdrage kunnen musea de inkomsten compenseren die ze missen door de coronacrisis.

Zo ontvangen musea met maximaal 10.000 betalende bezoekers per jaar een bijdrage van 7.000 euro. Een museum met maximaal 25.000 bezoekers ontvangt 15.000 euro, en een instelling met maximaal 40.000 betalende bezoekers ontvangt een bijdrage van 30.000 euro. Musea met maximaal 100.000 bezoekers ontvangen een bijdrage van 60.000 euro, mits het museum die niet al eerder heeft ontvangen.

Het Mondriaan Fonds kreeg de taak om het eerste steunpakket te verdelen van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.

In de derde aanvraagronde voor musea zijn 128 aanvragen voor de ‘Compensatieregeling Coronacrisis Musea 7.500 bezoekers en meer’ positief beoordeeld en toegekend. De uitwerking van het tweede steunpakket volgt in het voorjaar van 2021: https://t.co/TJfg3Gnr7H.

— Mondriaan Fonds (@MondriaanFonds) December 9, 2020

11.52 uur: Pfizer verwacht vertraagde doses in eerste helft 2021 aan Nederland te leveren

Farmaceut Pfizer verwacht dat de vertraagde half miljoen vaccins, die Nederland eigenlijk in januari al zou krijgen, in ieder geval in de eerste helft van 2021 worden geleverd. “Wanneer het precies is, weet ik op dit moment niet, maar de afspraken die wij hebben gemaakt met de Nederlandse overheid, komen wij gewoon na”, zegt een woordvoerder van Pfizer Nederland.

Nederland zou aanvankelijk één miljoen doses van het vaccin krijgen in de eerste week van januari. Dinsdag werd bekend dat dat er maar 507.000 worden.

Pfizer moest vorige maand zijn verwachting voor het aantal leveringen wereldwijd voor dit jaar terugschroeven; van 100 miljoen doses tot 50 miljoen. Dat had te maken met onder meer een vertraging van de toeleverantie van grondstoffen en de uitkomst van een klinische studie, die wat langer duurde dan verwacht.

“Inmiddels is dit allemaal achter de rug en worden de doses in hoog tempo gemaakt. Maar de beschikbare aantallen moeten we eerlijk gaan verdelen. De hele wereld zit te wachten op het vaccin”, aldus de woordvoerder van de Nederlandse tak van Pfizer.

10.33 uur: Geen pauze voor zorgpersoneel, wel meer agressie

Voor zorgpersoneel is er de komende periode en ook tijdens de feestdagen geen pauze. De druk op zorginstellingen door de vele coronapatiënten is nog veel te hoog. Tegelijk neemt de agressie tegen zorgmedewerkers toe. “Het is aan de orde van de dag en het leidt tot extra ziekteverzuim”, zei Ernst Kuipers van het Landelijk Netwerk Acute Zorg woensdag tijdens een bijpraatsessie in de Tweede Kamer. Hij vindt de agressie niet acceptabel.

Vooral bezoekers moeten zich volgens Kuipers beter gedragen. Als dat niet gebeurt, zullen zorginstellingen misschien ervoor kiezen om bezoekers opnieuw te weren, waarschuwde Kuipers. “En daar zitten we met zijn allen niet op te wachten.” Tijdens de eerste coronagolf was er ook geen bezoek in verband met besmettingsgevaar. Hij wijst erop dat instellingen de zorg en verantwoordelijkheid hebben voor hun patiënten.

10.03 uur: Coronatesten worden niet verboden, Viruswaarheid verliest proces

De overheid mag zogenoemde PCR-testen blijven gebruiken om vast te stellen of iemand besmet is geraakt met het coronavirus. De groep Viruswaarheid had in een kort geding geëist dat de veelgebruikte test verboden zou worden, maar die eis werd woensdag afgewezen door de rechtbank in Den Haag.

De meeste mensen die getest worden op coronabesmetting krijgen een PCR-test. Daarbij wordt met een wattenstaafje slijm uit neus- en keelholte gehaald. In het laboratorium wordt dat materiaal vervolgens gekopieerd met de zogeheten polymerase-kettingreactie, afgekort PCR. Dat maakt duidelijk of iemand besmet is of niet. Viruswaarheid stelde tijdens het proces dat de manier van testen niet betrouwbaar genoeg is.

Viruswaarheid eiste ook dat de overheid haar communicatie zou aanpassen. Zo zou bij een positieve test niet mogen worden gesproken over “besmetting”, “infectie” of “geval”. Maar zulke woorden zijn volgens de rechter niet onjuist, en ook die eis werd daarom afgewezen. Viruswaarheid heeft het afgelopen jaar vaker rechtszaken aangespannen, maar verloor die tot nu toe allemaal.

07.30 uur: Diederik Gommers sluit derde golf niet uit

Het zou kunnen dat we op weg zijn naar een derde golf gezien het oplopende aantal besmettingen. Dat zei Diederik Gommers, hoofd van de intensivecareafdeling van het Erasmus MC, dinsdagavond bij het televisieprogramma Beau en in het radioprogramma Langs de Lijn en Omstreken.

“We moeten de komende dagen afwachten, maar het zou zo maar kunnen”, zei Gommers bij Beau.

Bij Langs de Lijn en Omstreken zei Gommers dat het moeilijk is om een verklaring te geven voor het oplopende aantal besmettingen. “Zou het door Black Friday kunnen komen? Is het mobiliteit? Houden we ons niet goed aan de maatregelen? Komt het door de kou? Wisten we het maar.”

Is dit het begin van een derde golf? "Dat zou zomaar kunnen," zegt Diederik Gommers. De vraag is nu: hoe komt het dat de cijfers nu weer zo hard oplopen? #BEAU pic.twitter.com/NtOexkOn5y

— RTL Tonight (@rtltonight) December 8, 2020

07.27 uur: Kwart Nederlanders gaat meer dan drie mensen uitnodigen met kerst

Een kwart van de Nederlanders is niet van plan om zich tijdens de feestdagen aan de coronaregels te houden. Ze zeggen meer dan de drie toegestane mensen thuis te ontvangen met kerst. Dat komt naar voren in een onderzoek van het Hart van Nederland-panel onder ruim 3400 mensen. 70 procent wil zich wél aan de maximale groepsgrootte houden.

Dinsdagavond maakte premier Mark Rutte op een persconferentie bekend dat de maximale groepsgrootte voor bezoek niet wordt verruimd vanwege het hoge aantal coronabesmettingen. Hij waarschuwde zelfs voor nog strengere maatregelen vóór de kerst als de cijfers de komende weken blijven oplopen.