Met een positieve zwangerschapstest in je hand gaat er waarschijnlijk van alles door je heen. Hoe je je ook voelt, al snel volgt de vraag: wat moet ik eigenlijk allemaal regelen?
LINDA.mini deelt dé checklist voor iedereen die in verwachting is van een mini of mini’s.
Een kleine (of meerdere) op komst is natuurlijk hartstikke spannend. De eerste weken zijn een goed moment om informatie op te doen, vragen te stellen en rustig uit te zoeken wat je moet regelen. Denk bijvoorbeeld aan kinderopvang, een nanny of gastouderopvang. Het kan handig zijn om je alvast te oriënteren, want bij sommige opvanglocaties zijn er wachtlijsten.
Check ook bij de Rijksoverheid de checklist die door tien persoonlijke vragen te stellen een gepersonaliseerde lijst maakt over dingen die wettelijk en financieel geregeld moeten worden én waar je recht op hebt.
Zodra je weet dat je zwanger bent
Meld je aan bij een verloskundigenpraktijk bij jou in de buurt. Meestal kan dit online of door te bellen. Dan wordt gelijk de eerste controle en eventueel de termijnecho gepland. Je hebt hiervoor geen verwijzing nodig van de huisarts, al is het wel handig om aan te geven dat je zwanger bent. Dan kunnen zij dit in je medisch dossier zetten.
4 weken
Na vier weken geen menstruatie zit je in de overtijd. Wanneer je dan een test doet, kun je ervan uitgaan dat die betrouwbaar is. Laat alles op je indalen en begin langzaam te bedenken wat de vervolgstappen zijn. Uiteraard met deze checklist.
Begin gelijk met een zo gezond mogelijke levensstijl. Stop per direct met alcohol, roken en drugs. Vermijd rauw vlees, rauwe vis, rauwmelkse kaas en leverproducten. Thuisarts adviseert ook om te beginnen met het slikken van foliumzuur en vitamine D. Dit versterkt je eigen gezondheid, maar ook die van je kind.
Denk na of je eventueel een app wilt gebruiken om je zwangerschap te tracken. Dit kan inzicht geven in hoe je je voelt en hoe je kind zich ontwikkelt.
8 weken
Soms wordt er vroeg in de zwangerschap een vitaliteitsecho gemaakt. Daarmee wordt onder meer gekeken of de zwangerschap zich in de baarmoeder bevindt en of het hartje klopt. Zo’n echo is niet standaard nodig voor iedereen. Of je ervoor in aanmerking komt, hangt af van je situatie en de beoordeling van je zorgverlener. Vraag bij twijfel aan je verloskundige of een vroege echo voor jou zinvol is en of die wordt vergoed, tipt de Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen (KNOV).
Na acht weken ga je ook voor het eerst op bezoek bij de verloskundige. Dit bezoek is bedoeld om jouw gezondheid in kaart te brengen, informatie te geven en al je vragen te beantwoorden.
Het klinkt misschien vroeg, maar nu is een goed moment om alvast kraamzorg te regelen. Je doet dan een officiële aanvraag voor een kraamverzorgende die jou en je baby tijdens de eerste week na de bevalling thuis komt ondersteunen. Dit kan via een kraamzorgorganisatie naar keuze of via je zorgverzekeraar. Doe dit vroeg, want door een tekort aan kraamverzorgenden loop je anders het risico op minder uren zorg.
10 weken
Vanaf tien weken zwangerschap kun je kiezen voor de NIPT: de Niet-Invasieve Prenatale Test. Dit is een bloedonderzoek waarmee wordt onderzocht of er aanwijzingen zijn voor downsyndroom, edwardssyndroom of patausyndroom.
Op de pagina Pre- en neonatale screeningen (PNS) legt het Rijk uit dat de NIPT een screeningstest is en dus geen definitieve diagnose geeft. Bij een afwijkende uitslag kan vervolgonderzoek nodig zijn. Je verloskundige of gynaecoloog kan uitleggen wat de test inhoudt en welke keuzes je hebt.
Tot 12 weken
Rond deze periode vindt meestal de termijnecho plaats. Tijdens deze echo wordt de zwangerschapsduur bepaald en de uitgerekende datum vastgesteld. Voor veel zwangeren is dit de eerste echo, tenzij er eerder aanleiding was voor een onderzoek. De termijnecho valt onder de reguliere zwangerschapszorg. Volgens de KNOV verschilt het per praktijk of deze echo bij de verloskundige kan, of dat je naar een speciaal echocentrum moet.
In het tweede trimester verandert er van alles: je buik groeit, je baby ontwikkelt zich verder en misschien begin je nu ook steeds meer te beseffen dat je straks mama bent. Dit is een fijne periode om alvast na te denken over de babykamer, babyspullen en zwangerschapskleding. Je hoeft natuurlijk niet alles meteen aan te schaffen. Kijk rustig wat je nodig hebt en wat bij jou past.
Vanaf 12 weken
Wil je je voorbereiden op de bevalling en de periode daarna? Dan kun je je eventueel aanmelden voor een zwangerschapscursus. Daar leer je bijvoorbeeld meer over ademhaling, ontspanning en de bevalling. Sommige cursussen besteden ook aandacht aan de eerste periode met je baby. Er zijn verschillende mogelijkheden, van fysieke lessen tot online cursussen. Vaak hebben de verloskundigenpraktijk, het ziekenhuis en regionale zorgorganisaties een portaal waar je je kunt aanmelden.
13 weken
Rond deze periode vindt – verrassend – de 13-wekenecho plaats. Volgens PNS is deze echo bedoeld als medisch onderzoek om te onderzoeken of de baby ernstige lichamelijke afwijkingen heeft.
Kleine kanttekening: de overheid heeft besloten dat deze echo vanaf 1 januari 2028 stopt. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat de resultaten te vaak onbetrouwbaar zijn en dat ze relatief vaak afwijkingen missen. Maar tot eind 2027 kun je deze echo nog gewoon laten doen.
Ben je niet getrouwd met je partner? Dan is het handig om te regelen dat jouw partner officieel wordt vastgelegd als ouder bij de gemeente. Ben je wel getrouwd of heb je een geregistreerd partnerschap? Dan gebeurt dit automatisch.
Controleer bij je zorgverzekeraar of je recht hebt op een kraampakket. Hierin zitten medische en hygiënische benodigdheden die tijdens en na de bevalling van pas kunnen komen. Sommige verzekeraars vergoeden het pakket vanuit een aanvullende verzekering; bij andere moet je het zelf aanschaffen. Vraag het op tijd aan, zodat je het ruim voor de bevalling in huis hebt. Dit kun je meestal doen in de online omgeving van je zorgverzekeraar en anders telefonisch.
Rond 16 weken
Benieuwd naar het geslacht van je baby? Dan kun je eventueel een pretecho laten maken. Dit is een niet-medische echo, die je op eigen verzoek en op eigen kosten laat uitvoeren. Of het geslacht zichtbaar is, hangt af van de zwangerschapsduur en de ligging van de baby. Je kunt gedurende de hele zwangerschap een pretecho laten maken, de beste timing hangt compleet af van wat je er als ouder uit wil halen: bijvoorbeeld de geslachtsbepaling of 3D-beelden van het kindje.
20 weken
Rond deze periode heb je de 20-wekenecho. Volgens PNS is dit ook weer een uitgebreid medisch onderzoek met als hoofddoel het controleren of de baby lichamelijke afwijkingen heeft, en of de organen goed groeien en ontwikkelen. In tegenstelling tot de 13-wekenecho, blijft deze echo wel onderdeel van de zwangerschap en tegelijk ook de meest betrouwbare medische screening in het tweede trimester.
Mocht je nog geen zwangerschapsverklaring hebben ontvangen, dan is dit het moment om die aan te vragen bij je verloskundige. Hiermee kun je bij je werkgever aangeven dat je zwanger bent en zo ook verlof en een uitkering aanvragen.
22 weken
Vanaf 22 weken zwangerschap kun je de kinkhoestvaccinatie halen, ook wel de 22-wekenprik genoemd. Kinkhoest is een besmettelijke ziekte die vooral voor jonge baby’s gevaarlijk kan zijn. Door je tijdens de zwangerschap te laten vaccineren, maak je antistoffen aan die via de placenta bij je baby terechtkomen. Volgens het CBG is je kind zo vanaf de geboorte direct voor 90 procent beschermd tegen kinkhoest.
In het derde trimester is de ontmoeting met je mini al dichtbij. Misschien heb je al een naam gekozen, staat de babykamer klaar en heb je nagedacht over geboortekaartjes en kraamvisite. Dit is een goed moment om de laatste voorbereidingen te treffen. Je hoeft echt niet alles perfect geregeld te hebben, maar een beetje overzicht kan straks wel fijn zijn.
Leuk om te weten: veel grote winkelketens, babymerken en drogisterijen hebben ‘babydozen‘. Het is dus wellicht handig om even te checken of er babydozen worden weggegeven bij winkels waar jij al graag komt.
28 weken
Wil of ga je nog op een babymoon? Dan is het ook goed om te weten dat de meeste luchtvaartmaatschappijen vanaf 28 weken vragen om een zwangerschapsverklaring of een zogenoemde fit-to-fly-verklaring. Dit als bewijs van hoe ver je bent in de zwangerschap. Zo willen ze voorkomen dat iemand onverwacht bevalt tijdens een vlucht.
Vanaf 34 weken
De laatste weken voor de bevalling komen in zicht. Als je zwanger bent van één kindje, mag je vanaf zes weken vóór de uitgerekende datum met zwangerschapsverlof. Je moet uiterlijk vier weken vóór die datum stoppen met werken. Na de bevalling heb je recht op minimaal tien weken bevallingsverlof. In totaal heb je recht op minimaal zestien weken zwangerschaps- en bevallingsverlof.
Uiteraard kun je zelf kiezen wanneer je met zwangerschapsverlof gaat. Hoe minder weken je vóór de bevalling verlof neemt, hoe langer je daarna bevallingsverlof hebt.
Vanaf 36 weken
Tijd voor de laatste check. Zet je vluchttas klaar met spullen voor jezelf en je baby, controleer of je babykamer veilig is ingericht en bespreek met je verloskundige wanneer je moet bellen als de bevalling begint. Vraag bij je kraambureau na of je nog iets moet regelen, bijvoorbeeld het verhogen van je bed. En niet te vergeten: beschuit en muisjes in huis halen.
En dan is het moment daar: je mini is geboren. Na alle voorbereidingen begint een nieuwe periode waarin je elkaar leert kennen. Tussen alle knuffels, voedingen en gebroken nachten door zijn er ook nog een paar praktische zaken die je moet regelen.
Je moet de geboorte van je kind aangeven bij de gemeente waar je baby is geboren. Dit moet binnen drie dagen na de geboorte. Meestal kan de aangifte online of bij het gemeentehuis worden gedaan. Neem ook contact op met je kraambureau en volg de afspraken die je vooraf hebt gemaakt.
Vergeet niet om je kind bij je zorgverzekeraar aan te melden. Doe dit binnen vier maanden na de geboorte. Als je op tijd aanmeldt, wordt je baby met terugwerkende kracht vanaf de geboortedatum verzekerd. Informeer bij je zorgverzekeraar hoe je dit kunt regelen.
Regel ook de aanvraag van de kinderbijslag. Afhankelijk van je situatie ontvang je bericht over de aanvraag of moet je zelf actie ondernemen.
Al met al is het nu óók het moment om te gaan genieten: maak herinneringen, neem 10.000 foto’s en lach bij elke scheet en traan.
Niets missen van LINDA.mini? Schrijf je in voor de wekelijkse nieuwsbrief en download de LINDA.mini-app.
Inge dacht dat ze in menopauze zat, maar raakte op haar 50e nog zwanger: 'Ik bleek al 32 weken te zijn'
