Vlak voor haar zwangerschapsverlof wordt Barbara (33) een promotie beloofd. Als ze terugkomt, is die plots van tafel. Haar ervaring is helaas geen uitzondering: 1 op de 4 vrouwen krijgt te maken met zwangerschapsdiscriminatie op de werkvloer.
“Spreek je alsjeblieft uit. Alleen dan kunnen we het systeem veranderen”, vertelt Barbara in gesprek met LINDA.mini.
Ongeveer twee jaar geleden staat Barbara aan het begin van haar zwangerschapsverlof. Nog voor haar vertrek wordt haar een promotie beloofd. Haar leidinggevende destijds heeft er vertrouwen in dat ze daar klaar voor is. Er vinden zelfs serieuze gesprekken plaats met het MT. “Tijdens mijn zwangerschap werd voorgelegd dat ze me, als ik terug zou komen in augustus, binnen vier maanden wilden klaarstomen. Dan zou ik per 1 januari kunnen beginnen in een nieuwe functie.”
“Ik voelde me gevleid en heel erg gezien. Ik had niets op papier laten vastleggen. Het feit dat ze hier zélf mee kwamen, gaf mij genoeg vertrouwen dat het goed zat”, vertelt Barbara. Positief gestemd gaat ze haar verlof in. “Ik kon niet wachten om weer aan het werk te gaan.”
FNV opent meldpunt voor zwangere vrouwen die te maken hebben met discriminatie
Maar in haar vier maanden afwezigheid verandert er veel binnen het bedrijf. Er wordt een nieuwe CEO aangesteld en er vindt een wissel plaats in het MT. Zij hebben hele andere plannen en daar hoort Barbara’s promotie niet bij. “Dat werd heel erg ingekleed als: ‘Je bent nu moeder, dus je moet je focus daar hebben en er zijn voor je gezin.’ Volgens hen kon dat niet als ik deze rol zou vervullen. Ze namen me ‘tegen mezelf in bescherming’.”
In eerste instantie dalen de woorden nog niet in bij Barbara. “Maar vrij snel daarna dacht ik: hé, wacht eens even. Zou dit mijn man in een vergelijkbare situatie ook overkomen? Of komt dit nu ineens omdat ik moeder ben geworden? Toen ik het aankaartte, was het ineens omdat ik te veel salaris wilde. Terwijl ik precies hetzelfde vroeg als mijn voorganger.”
Voor Barbara is het duidelijk. “Ik wilde niet werken voor een organisatie die zo met haar mensen omgaat. Ik ben gestopt en heb mijn eigen bedrijf gestart. Achteraf gezien was dit niet de handigste aanpak. Doordat ik zelf mijn baan opzegde, had ik geen recht op een WW-uitkering. Maar ik was er zo klaar mee dat ik dacht: de groeten.”
Door haar eigen ervaringen richt Barbara een jaar geleden VerlofHub op. Een platform dat (aanstaande) ouders, werkgevers en experts samenbrengt. Het doel: verlofperiodes zo soepel mogelijk laten verlopen en ouders duurzaam inzetbaar houden. In haar werk hoort ze talloze verhalen over zwangerschapsdiscriminatie. “Het gaat om niet meegenomen worden in promotierondes, afgewezen worden bij sollicitaties of geen salarisverhoging krijgen. Ook contractverlengingen blijven uit of vrouwen worden zonder overleg van projecten afgehaald.”
Daar heeft ze schrijnende voorbeelden van. “Zo was er een vrouw die na haar zwangerschapsverlof terugkeerde naar haar werk. Een kwartier later stond ze weer buiten, omdat haar functie ineens niet meer zou bestaan. Twee weken later stond diezelfde functie gewoon online. Bij een andere vrouw kwamen collega’s op kraamvisite. Ze vertelden dat ze de opleiding voor haar promotie niet meer mocht volgen. Die was toegekend aan een andere collega, omdat zij thuis zat en dat niet handig zou zijn. Tijdens het kraambezoek, hè? Dat geloof je toch niet?”
Zorgen om zwangerschapsdiscriminatie: 'Vrouwen worden benadeeld'
Toch gebeurt het echt. Nieuw onderzoek van SEO Economisch Onderzoek bevestigt dat. Daaruit blijkt dat maar liefst 44 procent van de zwangere werkneemsters of werkzoekenden zwangerschapsdiscriminatie meemaakt. Inmiddels weet Barbara dat haar eigen ervaring geen uniek voorbeeld is. “Het is een goede representatie van hoe het bij veel bedrijven gaat. Ik denk niet dat werkgevers vrouwen bewust willen discrimineren, maar uit ongemak of onwetendheid doen ze vaak niet het juiste.”
Barbara snapt dat het ook voor werkgevers een uitdaging kan zijn. “Zwangerschapsverlof wordt vergoed, maar de extra kosten voor bijvoorbeeld het inzetten van een vervanger niet. Ik denk dat het daarom belangrijk is dat er meer compensatie komt vanuit de overheid.”
Ook gelooft Barbara dat het gelijk trekken van het verlof kan helpen. “Het zou goed zijn als partners meer verlof krijgen. Doordat vrouwen nu langer verlof hebben, nemen zij vaak al het onbetaalde werk op zich. Als ze weer gaan werken, is dat inmiddels zo’n vast patroon geworden dat de zorg- en huishoudelijke taken veelal bij de vrouw blijven liggen. Het verlengen van het partnerverlof is een belangrijke stap in het oplossen van dit probleem.”
Zelf heeft Barbara nooit werk gemaakt van haar ervaring met zwangerschapsdiscriminatie. “Daar heb ik wel spijt van. Ik zie veel vrouwen in dezelfde situatie. Net als ik toen denken ze: ik wil geen negatieve energie, ik heb net een baby. Daarom kiezen ze ervoor om het niet aan te vechten. Het gevolg is dat zwangerschapsdiscriminatie blijft bestaan. Zolang wij het als vrouwen blijven accepteren, is de noodzaak ook minder om je echt aan de wet te houden.”
Daarom wil ze vrouwen aansporen om dit wél te doen. “Hoe meer van dit soort casussen naar buiten worden gebracht, hoe minder organisaties er ongestraft omheen kunnen. Zolang ze ermee wegkomen, blijft het gebeuren. Spreek je alsjeblieft uit. Alleen dan kunnen we het systeem veranderen.”
Op 7 mei geeft Barbara met arbeidsjurist Ferline van Laerhoven een masterclass over zwangerschapsdiscriminatie. Meer weten? Klik hier.
Niets missen van LINDA.mini? Schrijf je in voor de wekelijkse nieuwsbrief.
De helft van de vrouwen krijgt met zwangerschapsdiscriminatie te maken: 'Zou geen issue moeten zijn'
