Olympisch kampioen Jutta Leerdam vliegt naar Italië om een paar dagen door te brengen met presentator Beau van Erven Dorens en zanger Gerard Joling. In de nieuwe aflevering van Casa di Beau praat ze openhartig over haar schaatscarrière: “Ik dacht: ik stop.”
Ook gaat ze dieper in op de kankerdiagnose van haar moeder, haar eetstoornis en social media.
Tijdens de Olympische Spelen dit jaar in Milaan-Cortina won langebaanschaatsster Jutta Leerdam goud op de 1000 meter en zilver op de 500 meter. Dat ze dit doel ooit zou bereiken, stond al vroeg in de sterren geschreven. In gesprek met presentator Beau vertelt ze dat ze als gespierd kind geboren werd en op aanmoediging van haar vader al jong begon met schaatsen.
“Mijn droom was om olympisch kampioen te worden en dat is gelukt. Dus daarmee leef ik wel mijn droom, ja. Ze vroegen toen ik 14 was wat mijn doel was. En ze bedoelden dus blijkbaar dat seizoen, maar ik had de vraag anders begrepen. Want ik dacht: mijn doel is om olympisch kampioen te worden.”
Al scheelde het niet veel of Jutta had de handdoek in de ring gegooid. In 2023 werd namelijk bekend dat haar moeder slokdarmkanker had. “Dat was wel echt heel heftig. Mijn eerste gevoel was: ik stop. Waarom ga ik dit nu doen elke dag, terwijl ik ook bij mijn moeder kan zijn en haar kan helpen?”
Ze kreeg het slechte nieuws aan het begin van het schaatsseizoen te horen. Hierdoor was Jutta’s passie voor de sport tijdelijk verdwenen. “Ineens is dat helemaal niet meer belangrijk. Mijn moeder was ziek. Ook had ik een blessure aan mijn enkel. Ik was fysiek en mentaal niet optimaal. Dan krijg je natuurlijk bakken kritiek (over het gebrek aan focus en passie, red.). Ze zeiden dat het kwam door mijn vriend. Er waren échte dingen gaande. Ik spreek me daar liever niet over uit, maar dat was wel een punt dat ik in de pers zei: ik vind het echt niet meer leuk.”
Gerard Joling en Jutta Leerdam samen naar 'Casa di Beau': 'Jutta kan ik natuurlijk niet weigeren'
Jutta geeft toe dat topsport veel van een mens vraagt, zowel fysiek als mentaal. In haar eerste jaar als wereldkampioen kampte ze met een eetstoornis. “Het wordt ook wel deels aangemoedigd door topsport. Het was bij mij ontstaan doordat ik van coaches te horen kreeg dat ik moest afvallen. Ik nam dat heel serieus. Ik negeerde dat ik te weinig at en keihard trainde”, deelt ze.
“Maar sport was ook de reden dat ik het op een gegeven moment opzij moest zetten. Presteren is voor mij zo belangrijk, maar ik trainde om [mijn lichaam] af te breken. Wij vrouwen hebben wat vet nodig voor onze hormonen. Wij kunnen niet zo afgetraind zijn als mannen. Bij ons gaat dat helemaal mis, dus je haar valt uit, je wordt niet meer ongesteld, je wordt moe, je hebt het altijd koud. Er zijn zoveel symptomen.”
Zat er meer achter het ontstaan van de eetstoornis dan alleen coaches die commentaar hadden op haar gewicht? “Ik ben een perfectionist, ik denk dat het daarvan komt. Oké, ik kan iets beter doen. Dan ga ik daar helemaal op focussen. Maar ja, daar sla ik dan in door.”
Inmiddels gaat het goed met Jutta’s eetpatroon, maar: “Ik denk dat het altijd wel in je zit. Ik moet altijd opletten. Het is moeilijk, die balans, want je wilt niet doorslaan. Maar het is ook oké dat het niet altijd perfect is.”
Worstel jij met eetproblemen en wil je daarover praten? MIND Korrelatie geeft individueel advies en psychische hulp aan iedereen die daarom vraagt. Dit kan anoniem, zowel telefonisch (0900-1450) als online en via WhatsApp. Ook Stichting JIJ, gespecialiseerd in eetstoornisproblematiek, heeft regelmatig een telefonisch spreekuur en chat.
Tijdens de opnames van Casa di Beau werd Jutta in Italië herkend, stipt de presentator aan. Dit gebeurt over de hele wereld. Door social media kunnen mensen het gevoel krijgen dat ze de topsporter persoonlijk kennen. Dit wordt ook wel een parasociale relatie genoemd. En dat heeft ervoor gezorgd dat ze voorzichtiger is geworden in haar contact met anderen.
“Je kan niet iedereen vertrouwen. Je hebt het gevoel dat mensen jou kennen, maar jij kent hen niet. Dat is een gekke verhouding vanaf het begin. Je weet niet wat mensen van je willen: is het echte vriendschap of laten mensen hun beste kant aan jou zien? Sommige mensen hebben het beeld van mij dat ze mij niet leuk vinden, ook al kennen ze mij niet. Maar ik denk dat veel daarvan vanuit mensen zelf komt, vanuit hun eigen gevoel dat ze niet helemaal gelukkig zijn. Dan gaan ze het projecteren op een ander.”
Tot slot heeft ze het nog over sociale media. “Het is geen echte afspiegeling van je leven. Dat kan niet. Ik kan me niet de hele tijd filmen met trainen, want ik ben aan het werk voor mijn doel. Ik laat zien op mijn rustdag dat ik ergens ben geweest of ik doe eventjes iets, maar ze zien niet dat ik de rest van de week keihard train en alleen op de bank zit. Het is niet wat ik elke dag doe. Daardoor hebben mensen een vertekend beeld van mij.”
Jutta Leerdam komt dit schaatsseizoen niet in actie: 'Maar ik wil de deur niet definitief sluiten'
Misha is freelance online redacteur bij LINDA.meiden. Ze is geboren en getogen in Rotterdam, maar verhuisde negen jaar geleden naar Amsterdam. Ze heeft een haat-liefderelatie met haar roze iPhone, die ze regelmatig verruilt voor haar e-reader. Haar favoriete genre? Romance.
