Zoals velen die de afgelopen dagen iets gedeeld hebben over geweld tegen vrouwen en de onveiligheid die veel vrouwen voelen, ben ik overspoeld met reacties van vrouwen die zich in mijn woorden herkennen.
“Zo herkenbaar”
“Spijker op z’n kop.”
“Pijnlijk waar.”
Ook heb ik de afgelopen week steeds meer mannen gezien die zich uitspreken en solidair verklaren met vrouwen in hun strijd voor een gevoel van basale veiligheid. Maar zoals vele anderen die hun afschuw en woede hierover hebben geuit, stuitte ik ook deze keer weer op reacties van andere mannen die er vooral graag over ‘in discussie’ gaan. Die het onderwerp zien als een issue waar je het over eens of oneens kunt zijn. En waarin mannen en vrouwen lijnrecht tegenover elkaar staan. Terwijl veiligheid voor iedereen toch een streven van ons allemaal zou moeten zijn.
‘Vrouwen hebben door schade en schande geleerd van wie ze in dit leven het meeste te vrezen hebben’
Ik deelde officiële cijfers van de UN dat 1 op de 3 meisjes en vrouwen in haar leven slachtoffer wordt van (seksueel) geweld.
Een reactie: “Tja, wat versta je onder geweld?”
Een andere reactie: “Dat kan nooit kloppen. Iedere verkeerde blik op straat is zeker meegerekend?”
Een andere reactie: “Zit je weer lekker in de slachtofferrol? Alsof mannen geen geweld meemaken.”
Nu kun je dit natuurlijk zien als de kwaadwillendheid van een stelletje tactloze figuren, maar het legt een breder probleem bloot dat veel dieper zit. Dat mannen en vrouwen als het gaat om veiligheid en gendergerelateerd geweld in verschillende werkelijkheden leven. Waarbinnen 1 op de 3 voor mannen misschien een belachelijk hoog getal lijkt, maar de meeste vrouwen die ik ken het erover eens waren dat het waarschijnlijk een terughoudende schatting is geweest. Ik ken geen enkele vrouw die denkt dat het overdreven is. Simpelweg omdat iedere vrouw die ik ken een hele lijst van akelige en bedreigende ervaringen heeft.
Eerst zijn er de ervaringen die ze zelf niet eens het benoemen waard vinden. Een hand op een bil. Een creepy leidinggevende. Een man die ze ‘s nachts achtervolgde. Een opdringerige date. Een aanranding in een club. Een rukker in de trein. Een vrijpartij die een akelige wending nam. Een paniekerige fietstocht naar huis. De sleutel niet in het slot durven steken uit angst dat de man die net langsloopt ze naar binnen zal duwen en de deur dicht zal trekken. Het gevoel een prooidier te zijn dat weer eens ternauwernood is ontsnapt.
En dan zijn er nog de ervaringen die te pijnlijk zijn om te benoemen. Waarbij de dader vaak niet de enge man in de bosjes bleek te zijn. Vrijwel iedere vrouw die ik ken, heeft ze. Vrijwel iedere vrouw die jij kent, heeft ze. Maar weten de mannen die we kennen hier ook van? Of bereiken die verhalen hen niet? Reiken de stemmen van vrouwen niet voorbij de kloof die gaapt tussen de verschillende werkelijkheden waarin we leven?
Die verschillende werkelijkheden worden uitvergroot op sociale media, maar werken in ons privéleven op subtielere manieren door. Alleen al in hoe mannen en vrouwen het nieuws van de afgelopen week (en over de oprukkende vrouwenhaat in het algemeen) doorvoelen en beleven. Niet omdat het mannen niet raakt. Begrijp me niet verkeerd, maar omdat het een onderwerp is waar ze – anders dan vrouwen – simpelweg niet iedere dag van hun volwassen leven al intensief mee bezig zijn. Ik heb van verschillende vriendinnen gehoord dat het de afgelopen dagen thuis tot ongemakkelijke en confronterende gesprekken heeft geleid. Ik herken dat.
'Vrouwenhaat is terug van nooit echt weggeweest en het duurt nooit lang voordat vrouwen daar de schuld van krijgen'
Ook ik heb het afgelopen jaar meerdere keren gemerkt dat mijn vriend en ik – hoe dicht we ook bij elkaar staan en hoe rationeel we het ook met elkaar eens zijn – ons toch totaal anders tot dit onderwerp verhouden. Alleen al als je kijkt naar de emoties die het oproept. En als je kijkt naar hoe verschillend we ons als man en als vrouw door de wereld hebben leren bewegen, is dat misschien ook niet zo gek. Ik had met mijn vriend dit jaar een knallende ruzie over ‘bear gate’. De vraag of je in een bos liever alleen zou zijn met een man of met een beer. Hij vond het een geinig discussiepuntje. Mij raakte het tot in het diepst van mijn ziel.
Het was een ongemakkelijk gesprek, maar ik ben blij dat we het hebben gevoerd. Als mannen en vrouwen moeten we die moeilijke gesprekken blijven voeren. Het zou niet de verantwoordelijkheid van vrouwen moeten zijn. Maar we dichten de bewustzijnskloof alleen als we mannen in ons leven vertellen over de angst en het gevoel van onveiligheid waar we als vrouwen onderling zo innig mee vertrouwd zijn dat we het niet eens meer het benoemen waard vinden.
Dus mannen die moeite hebben om de statistieken te geloven: vraag de vrouwen die je dierbaar zijn eens wat ze hebben meegemaakt en luister. En, zo zag ik een zinvolle tip op Instagram: vraag ze niet óf ze wel eens iets onveiligs hebben gemaakt, maar hoe oud ze waren toen het voor het eerst gebeurde. En vrouwen, vertel het ze en laat niets weg. Het zal misschien geen prettig gesprek zijn. Maar dit probleem is te urgent om het ongemak dood te zwijgen. We moeten er met elkaar over praten, alsof ons leven ervan afhangt. Omdat dat voor vrouwen ook daadwerkelijk zo is.
Het beste van LINDA. direct in je mail? Meld je aan voor onze nieuwsbrief.
'Prima idee om kinderen weer vrijer te laten, maar kan de omgeving dat ook aan?'
