Portretten
Vrouwen met autisme krijgen vaak veel later hun diagnose dan mannen, omdat ze goed zijn in maskeren en het tonen van sociaal wenselijk gedrag. “Vrouwen wordt van jongs af aan geleerd zich sociaal wenselijk te gedragen.”
ANNEROOS STAMHUIS (29) kreeg vier jaar geleden de diagnose autisme.
“Mensen zeggen zelden wat ze écht bedoelen. Tegenwoordig vraag ik door als ik iets niet begrijp. Dan vinden ze me maar dom of irritant. Vroeger noemden ze het asperger, tegenwoordig is het duidelijk dat autisme een spectrum is met veel variaties. We lijken echt niet allemaal op Kees Momma of Sheldon van The Big Bang Theory. Mijn vader kreeg zijn autismediagnose op zijn vijftigste, mijn broers waren tiener toen ze gediagnosticeerd werden. Zij voldeden aan het typische beeld, met interesse in computers en strips. Ik had op mijn negentiende nog een verjaardagsfeest met Disney-prinsessenthema, maar dat was ‘normaal voor meisjes’.
‘WE
LIJKEN NIET
ALLEMAAL
OP KEES
MOMMA’
Vrouwen wordt van jongs af aan geleerd zich sociaal wenselijk te gedragen. Lief en zorgzaam zijn, niet te veel opvallen. Als mannen direct en onhandig zijn, worden ze daar veel minder op aangesproken. Door al dat maskeren ging ik over mijn eigen grenzen heen. Nog steeds moet ik uitkijken dat ik mezelf niet overvraag. Daarom werkt een zzp-bestaan goed. Ik ben flexibel in het indelen van mijn uren en werk veel vanuit huis. Ondertussen blijf ik zoeken naar hoe ik het voor mezelf makkelijker kan maken. Gesprekken bijvoorbeeld oefen ik vaak vooraf. En toen ik voor het eerst mijn schoonouders ontmoette, had ik een lijst met mogelijke onderwerpen en mijn potentiële reacties mee.”•
Vrouwen en meisjes met autismespectrumstoornis (ASS) krijgen gemiddeld zes tot acht jaar later hun diagnose dan mannen en jongens. 8 procent van de meisjes met autisme kreeg de diagnose voordat ze zes jaar was, bij jongens is dat 25 procent. De vrouwen in deze serie hebben wat voorheen ‘hoogfunctionerend autisme’ of asperger werd genoemd, tegenwoordig heet het ‘graad 1 ondersteuningsbehoefte’. Ongeveer de helft van de gediagnosticeerde vrouwen krijgt eerst een andere diagnose, zoals een angststoornis, depressie of persoonlijkheidsstoornis. Een diagnose wordt gesteld door een psychiater of hiervoor opgeleide GZ-psycholoog. Voor meer info: autisme.nl
Dit artikel is afkomstig uit LINDA.258 Wat niemand ziet lees hier het hele magazine.
Maaike (47): ‘Van een verrassingsmenu raak ik in paniek’
