It's not you, it's me: zó stop je het gedrag van anderen persoonlijk te nemen

It’s not you, it’s me

We leven in een tijd waarin how can I make this about me? bijna een levensmotto lijkt. Het is dus niet zo gek dat je een afwijzing, kritische opmerking of kortaf berichtje meteen op jezelf betrekt. Wat we vaak vergeten, is dat het gedrag van een ander lang niet altijd met ons te maken heeft. Toch trekken we al snel de conclusie dat wij het probleem zijn. But why?

Ken je het spotlight effect al? Uit onderzoek van Cornell University blijkt dat mensen geneigd zijn te overschatten hoeveel anderen op hen letten. We denken dat we voortdurend in de schijnwerpers staan, terwijl anderen meestal meer met zichzelf bezig zijn – net zoals jij. Dat is niet het enige, want ons brein gaat niet lekker op onzekerheid. Onderzoek uit 2020 laat zien dat mensen met sociale angst vaker geneigd zijn om onduidelijke sociale situaties negatief te interpreteren. Kortom: iemand reageert een beetje kortaf naar jouw liking en jouw hoofd bedenkt meteen meerdere scenario’s waarom diegene je niet meer mag.

(Heel eerlijk: soms ligt het wél aan jou. Maar het overgrote deel van de tijd niet en vul je zelf iets in waar niets van klopt.)

Ikke, ikke, ikke: narcisme wordt minder als we ouder worden, maar verdwijnt niet altijd helemaalLees meer

Afleren

We kunnen je vertellen dat niet alles om jou draait én dat bepaalde reacties geen persoonlijke aanval zijn, maar de kans is groot dat dat niets verandert. Poosh ging in gesprek met pyscholoog Lalitaa Suglani. Zij deelt vijf inzichten om te onthouden als je iets weer (te) persoonlijk neemt.

😅 Niet alles draait om jou. Ook niet de mood van een ander, een kort bericht of gedrag dat je niet gewend bent. Het kan zomaar zo zijn dat er iets anders speelt. Shocker, we know.

😅 Aannames zijn geen feiten. ‘Er is een verschil tussen wat iemand daadwerkelijk heeft gedaan én het verhaal dat jij jezelf vertelt over waarom ze het hebben gedaan.’ Interpretaties zijn niet per definitie waarheid.

😅 Gekwetste gevoelens betekenen niet dat je moet twijfelen aan je eigenwaarde. Natuurlijk kan het zo zijn dat een vriend(in) iets zegt waardoor je gekwetst raakt, maar dat betekent niet dat je ongewild, onbelangrijk of niet goed genoeg bent.

😅 Je bent niet verantwoordelijk voor andermans emoties. Poosh zegt: ‘Je kunt begaan zijn met iemands gevoelens en verantwoordelijkheid nemen voor je eigen daden, zonder dat elke reactie van de ander jouw verantwoordelijkheid wordt.’ Lees dat nog een keer.

😅 Bij twijfel: vraag (maar maak er geen verhoor van). Er gaat geen verborgen betekenis verscholen achter elk kortaf bericht, Sherlock Holmes. Maar merk je dat iemand zich al langer anders gedraagt? Vraag dan gewoon of er iets aan de hand is, in plaats van zelf conclusies te trekken. En onthoud: when you assume, you make an ass out of u and me.

Zo kom je van een slechte gewoonte af (en waarom dat zo moeilijk is)Lees meer

In het moment

De tips hierboven zijn makkelijk(er) toe te passen als je afstand neemt van de situatie én ruim de tijd hebt om rustig na te denken. Maar wat kun je het best doen als je midden in zo’n mental spiral zit? Begin simpel: neem een paar seconden of misschien wel een minuut, voordat je iemand confronteert of ergens op reageert. Dit helpt vaak al om wat meer perspectief te krijgen. Niet ieder berichtje vraagt tenslotte om een directe reactie.

Probeer feiten van je aannames te scheiden: wat is er écht gebeurd en welk verhaal heb je daar zelf bij bedacht? Je bestie heeft alleen ‘k’ geantwoord, dat is een feit. Dat zij boos op je is, is een aanname. Belangrijk om die twee uit elkaar te houden. En bedenk ook meteen of er een andere verklaring mogelijk is voor dit afwijkende gedrag. Dus niet meteen: ik heb iets verkeerd gedaan. Maar: Becky heeft mogelijk een heel zware dag en heeft daarom geen zin om uitgebreid te reageren. Of ze is gewoon druk. Who knows? Jij niet, in ieder geval.

Rationeel zijn is allemaal leuk en aardig, maar vergeet niet dat je gevoelens er ook toe doen. Het kan dat je gekwetst bent door een opmerking. Dat mag en dat mag je ook delen met de ander. Maar let wel op dat je hierbij geen aannames doet. Vertel wat het met je doet en vraag om duidelijkheid als je die nodig hebt.

Het belangrijkste van alles: niet elke reactie van een ander zegt iets over jou als persoon. Soms is een ‘k’ gewoon een ‘k’.

Val jij op types die vooral zichzelf geweldig vinden? Narcismecoach Lot legt uit waaromLees meer