Denk je goed bezig te zijn als je in de supermarkt voor vlees met het Beter Leven-keurmerk kiest, blijkt nu dat dit geen garantie voor een beter dierenleven is. In de nieuwste aflevering van BOOS wordt onthuld dat het er achter de schermen sterren een stuk minder diervriendelijk aan toegaat dan je zou verwachten.
Hoe zit dat precies en waar moet je nu op letten als je (varkens)vlees koopt?
Bijna twintig jaar geleden riep de Dierenbescherming het Beter Leven-keurmerk in het leven om het welzijn van dieren in de vee-industrie te verbeteren. Je kent de sterren vast wel van de vleesverpakking in de supermarkt: hoe meer sterren, hoe beter de leefomstandigheden van het dier zouden moeten zijn geweest. Veehouders moeten daarvoor aan strengere eisen voldoen dan wettelijk verplicht is. Maar hoe goed wordt dat eigenlijk gecontroleerd?
In de nieuwste aflevering van BOOS laat Tim Hofman beelden zien die onderzoeksgroep Ongehoord maakte bij vier varkenshouderijen met één Beter Leven-ster. Daarop is te zien hoe varkens worden geschopt, geslagen en op andere manieren worden mishandeld. Ook worden de dieren op onjuiste wijze gedood. Daarmee worden niet alleen de regels van het keurmerk overtreden, maar ook de wet. En dat terwijl de Dierenbescherming met het keurmerk jarenlang beloofde betere leefomstandigheden te garanderen.
Da’s opvallend, want deelnemende varkenshouderijen worden jaarlijks door onafhankelijke instanties gecontroleerd op zo’n tweehonderd dierenwelzijnscriteria, schrijft de Dierenbescherming. Daarnaast kunnen er extra, onaangekondigde controles plaatsvinden. Toch hebben deze controles de misstanden niet weten te voorkomen. Hoeveel waarde heeft zo’n keurmerk dan nog?
De schokkende beelden roepen vragen op: hoe kan dit gebeuren bij bedrijven die juist aan hogere dierenwelzijnseisen moeten voldoen? En wat zeggen de sterren eigenlijk nog als dít hun handelswijze is? Niet alleen BOOS-kijkers zijn geschrokken, ook de Dierenbescherming laat van zich horen.
In een verklaring op haar eigen site schrijft de organisatie: ‘Het dierenleed dat op deze beelden zichtbaar is, is onacceptabel. Juist bij bedrijven die het Beter Leven-keurmerk dragen, moeten dieren kunnen rekenen op een goede behandeling.’
De Dierenbescherming belooft nu niet alleen de betrokken veehouderijen te onderzoeken door middel van extra controles, maar ook de criteria voor het keurmerk op enkele punten aan te scherpen: ‘Zoals een verbod op slaan en schoppen van dieren, ondanks dat dit bij wet al verboden is, en het opnemen van eisen voor euthanasie.’
Maar als het Beter Leven-keurmerk nooit honderd procent garantie biedt voor een beter dierenleven, hoe zorg je er dan voor dat jouw schouderkarbonade toch zo diervriendelijk mogelijk geproduceerd is?
Om te beginnen kun je het keurmerk niet helemaal afschrijven. De misstanden die in het programma getoond zijn, hebben betrekking op vier varkenshouderijen met één Beter Leven-ster. Dat betekent niet dat het er bij alle aangesloten bedrijven zo aan toegaat. Wil je bij het kopen van vlees rekening houden met dierenwelzijn? Dan kun je het beste kiezen voor producten met drie sterren. Hierbij gelden de hoogste welzijnseisen op het gebied van leefruimte en toegang tot buitenruimte. Het is geen garantie dat er nooit misstanden voorkomen, maar de kans is wel een stuk kleiner, omdat de eisen strenger zijn.
Een ander keurmerk waar je naar kunt speuren is het Europees biologisch keurmerk, dat is te herkennen aan het groene blaadje. En er is ‘EKO-NL 3 sterren’: een Nederlands keurmerk voor biologische producten. Ook Demeter, een internationaal kwaliteitskeurmerk van de biologisch-dynamische landbouw, stelt strengere eisen. En als er vanavond vis op het menu staat, zoek dan naar het ASC-keurmerk, een wereldwijd keurmerk voor gekweekte vis, schaal- en schelpdieren. Of het MSC-keurmerk, voor wildgevangen vis uit gecertificeerde visserijen.
Benieuwd naar de BOOS-aflevering? Je vindt ‘m nu online. Kijken op eigen risico, want de aflevering bevat beelden van geweld tegen dieren.
Diëtiste Nancy kritisch over 'clean eating'-trend: 'Salade maakt je niet heilig, koekje maakt je niet slecht'
Misha is freelance online redacteur bij LINDA.meiden. Ze is geboren en getogen in Rotterdam, maar verhuisde negen jaar geleden naar Amsterdam. Ze heeft een haat-liefderelatie met haar roze iPhone, die ze regelmatig verruilt voor haar e-reader. Haar favoriete genre? Romance.
