Nederland telt een hoop goede cosmetisch artsen en klinieken, toch wordt er voor ingrepen nog regelmatig uitgeweken naar het buitenland. Maar hoe zit het met je zorgverzekering als je ziek wordt na een operatie over de grens? Of zelfs overlijdt?
LINDA.meiden spreekt met Petra van Holst, algemeen directeur van Zorgverzekeraars Nederland, die er het fijne over vertelt.
Een haartransplantatie, borstvergroting of neuscorrectie; dit zijn enkele voorbeelden van cosmetische ingrepen waarvoor mensen uitwijken naar landen buiten Nederland. En dit gaat niet altijd goed, blijkt uit de verhalen die steeds vaker in het nieuws komen. Van Holst: “Cosmetische ingrepen zijn altijd operaties en er kunnen zich complicaties voordoen.”
Eén van de mogelijke redenen om zo’n ingreep in het buitenland te laten uitvoeren, is dat het er goedkoper is. In Nederland betaal je meer voor een neuscorrectie. “Nederlandse plastisch chirurgen zijn gebonden aan strenge wet- en regelgeving. In het buitenland is dat anders geregeld. Hierdoor weten patiënten vaak niet waar ze voor tekenen, welke materialen er gebruikt worden en of de operaties wel verantwoord zijn om uit te voeren. Ze nemen hiermee een groot risico.”
Niet-medisch noodzakelijke cosmetische ingrepen zijn nooit inbegrepen in de verzekerde zorg, vertelt Van Holst. “De basisverzekering in Nederland is bedoeld om medisch noodzakelijke zorg te vergoeden. Cosmetische ingrepen vallen daar niet onder.”
Al plaatst ze daar wel een kanttekening bij. “Als je medische klachten hebt door bijvoorbeeld zware borsten of ernstige brandwonden, dan kan een operatie in Nederland onder de verzekering vallen. De arts bepaalt of een ingreep medisch noodzakelijk is. De zorgverzekeraar beoordeelt voorafgaand aan een eventuele operatie of het om verzekerde zorg gaat. Dit wordt gedaan om te voorkomen dat er ingrepen plaatsvinden die geen medische noodzaak hebben. Om zo te voorkomen dat er ingrepen worden betaald vanuit de basisverzekering (dus van premiegeld dat iedereen betaalt).” Het gaat dus niet om ingrepen waarbij iemand iets minder mooi aan zichzelf vindt en dat wil veranderen.
Cosmetische klinieken schieten als paddestoelen uit de grond: 'Pas op, er zitten veel boeven tussen'
Oké, iemand heeft in het buitenland een cosmetische ingreep laten uitvoeren, maar wordt ziek door complicaties. Hoe zit het dan met de Nederlandse zorgverzekering? Van Holst: “Goed om te weten dat de basiszorgverzekering alleen spoedeisende zorg in het buitenland vergoedt, tot het bedrag dat je in Nederland voor een behandeling zou betalen. Is de zorg duurder dan in Nederland, dan heb je een aanvullende zorgverzekering nodig. Of een reisverzekering, die naast bagage, ook medische kosten vergoedt. De cosmetische ingreep of complicaties door de cosmetische ingreep die je in het buitenland laat doen, worden niet vergoed.”
“Als je naar het buitenland gaat voor een behandeling loop je risico op complicaties, zoals bij elke operatie. Daarom raad ik iedereen die naar het buitenland reist aan, ongeacht de reden, om een (aanvullende) reisverzekering af te sluiten.”
Het kan ook zo zijn dat complicaties van een operatie zich pas aandienen op het moment dat een patiënt weer op Nederlandse bodem is. In die gevallen kunnen patiënten altijd aankloppen voor medisch noodzakelijke zorg.
Tot groot verdriet is het geen unicum dat patiënten van cosmetische ingrepen in het buitenland overlijden door complicaties. In die gevallen verschuift de dekking van de zorgverzekeraar naar de uitvaartverzekeraar – mits er vooraf door de patiënt een polis is afgesloten.
Wij bellen Uitvaartverzekeraar DELA om te vragen of de kosten voor de repatriëring en een uitvaart worden gedekt in dit specifieke geval. “Het is afhankelijk van de polisvoorwaarden. Was er geen reisverzekering maar wel een uitvaartverzekering, dan worden de kosten voor repatriëren soms uit de uitvaartverzekering betaald. Maar wij maken geen koppeling met de oorzaak van overlijden van de verzekerde”, zegt een woordvoerder. “Er gelden vaste regels voor mensen die in het buitenland komen te overlijden. Als er een uitvaartverzekering bij ons is afgesloten, heeft de wijze van overlijden geen invloed op de kosten die gedekt worden. Die zijn hetzelfde als wanneer iemand om een andere reden in het buitenland overlijdt.”
Julie verloor haar dochter na een cosmetische ingreep: 'Ik wil andere meiden waarschuwen'
Om een duidelijker beeld te krijgen van hoe het proces verloopt als je, na een cosmetische ingreep, ziek wordt of overlijdt in het buitenland, nemen wij contact op met de ANWB Alarmcentrale. ‘Op basis van zorg- en reisverzekeringen organiseert de ANWB Alarmcentrale personenhulpverlening. Van een gebroken duim tot een ernstig hartinfarct of een beroving – via de zorg- en reispolissen wordt hulp verleend aan mensen die in het buitenland in de problemen zijn geraakt door ziekte of een ongeval.’
Wat er wel en niet gedekt wordt door de reis- of zorgverzekering is afhankelijk van de specifieke verzekering die is afgesloten, net als de diagnose en de situatie. ‘Niet alle situaties zijn gedekt, dus het is cruciaal om je polisvoorwaarden goed te begrijpen. In geval van ziekte of complicaties na een cosmetische ingreep kan de ANWB Alarmcentrale hulp bieden, maar de exacte hulp hangt af van je verzekering en de medische situatie.’
Hoe dat gaat? ‘De verzekerde neemt vanuit het buitenland contact op met diens reisverzekeraar. Deze bekijkt wat wel of niet gedekt is. Als het nodig is worden er ook specialisten bijgehaald, zoals bijvoorbeeld de Alarmcentrale-arts. Deze bepalen, in overleg met de behandelend artsen ter plekke, of het verantwoord is om iemand terug naar Nederland te halen. Als de patiënt naar huis mag, regelen de hulpverleners de terugreis, bijvoorbeeld via een ambulance- of medische vlucht.’
Zorgverzekeraars Nederland raadt mensen die een cosmetische ingreep willen laten doen aan om zich vooraf goed te laten informeren. “Door een specialist of neem contact op met je zorgverzekeraar. Ga niet af op informatie uit recensies, op social media of van influencers. Realiseer je dat een cosmetische ingreep een operatie is, met alle risico’s die daarbij komen kijken”, sluit Van Holst af.
Waarom je je uitvaartwensen nu al moet opschrijven: 'Als je in Teletubbie-pak wil gaan, noteer dat'
