Het is populair bij kinderen: spelen met speelzand. Maar nu blijkt uit onderzoek dat dat speelgoed gevaarlijk kan zijn. In meerdere producten met speelzand zijn kankerverwekkende asbestvezels aangetroffen.
De onderzoeksredactie van het AD liet twaalf producten met speelzand testen in een laboratorium. Bij zes verschillende producten werd asbest aangetroffen. Het ging om artikelen als zandtafels en speelgoed om zandkunst en schilderijen mee te maken die zijn gekocht bij Top1Toys, Bol.com, Amazon, AliExpress en groothandel Koppen Speelgoed.
“Dit is echt heel ernstig. In de bouw zou dit materiaal door mannen in witte pakken moeten worden opgeruimd”, vertelt David de Vreede, van het Expertisecentrum Asbest & Vezels, aan het AD. In sommige producten zat tot wel 2 tot 5 procent asbest. “Dat is echt heel veel en kan gemakkelijk worden ingeademd.”
Zeer schadelijke vorm
Het gaat voornamelijk om tremoliet: asbest in niet-hechtgebonden staat. Dit is een zeer schadelijke vorm van asbest, volgens de krant een schadelijkere vorm dan het meest voorkomende witte asbest, en kan onder meer longkanker veroorzaken.
Het AD nam contact op over de resultaten met de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), die naar eigen zeggen ook met een onderzoek bezig zijn. Het onderzoek van het AD helpt hierbij, maar op basis van de bevindingen van het AD kan de NVWA nog niet optreden.
Onderzoek naar risico’s
Ook zegt de waakhond niet te kunnen inschatten of er sprake is van een risico en hoe groot dat risico dan is. “Daarvoor is een risicobeoordeling nodig. Zoals dat destijds ook is gebeurd met mogelijke aanwezigheid van asbest in cosmetische producten voor kinderen. Zo’n beoordeling kost tijd”, laat een woordvoerder weten.
Volgens de NVWA mag er in speelgoed geen asbest zitten en moeten fabrikanten en verkopers hun producten van de markt halen als het niet aan de wet voldoet. Als het product onveilig is, moeten bedrijven consumenten waarschuwen en producten terugroepen. “Bij zo’n risicobeoordeling weegt uiteraard mee dat het hier om producten gaat die voor kinderen bestemd zijn”, aldus de woordvoerder. Wanneer de NVWA met eigen onderzoeksresultaten komt, is niet bekend.
De aanleiding voor de test van het AD was dat eerder in Australië en Nieuw-Zeeland asbest was aangetroffen in speelzand uit China. Daar gingen zelfs scholen dicht voor sanering, meldt de krant.