Efka (33) wilde eicellen doneren, maar bleek onvruchtbaar: 'Ik voelde me enorm voorgelogen'

Achterdochtig

Toen een paar maanden later de resultaten binnen waren, had ze haar vriend, inmiddels man, leren kennen. Ze werd persoonlijk uitgenodigd voor een gesprek met een arts, wat haar meteen achterdochtig maakte. “Je krijgt normaal te horen: je bent geschikt, je kunt doneren.”

Bij dat gesprek maakte een andere gynaecoloog een vaginale echo. “Ze riep steeds tegen de andere dokter: ‘Wauw, zie je dit, zie je dit?’ Ik wist eigenlijk al wat ze zeiden voordat ik het te horen kreeg.”

De uitslag: Efka zat in een vervroegde overgang. Doneren aan een ander was helemaal geen optie, ze zou haar eicellen namelijk zelf nog flink nodig hebben, hoorde ze. “Ik barstte in tranen uit. Ineens stond ik aan de andere kant. Ik dacht: ik heb een vriend, wat betekent dit voor onze toekomst?”

De arts stelde haar meteen gerust, misschien iets te makkelijk. “Hij zei heel nadrukkelijk dat ik me absoluut geen zorgen hoefde te maken. ‘Als je voor je dertigste begint, heb je nog genoeg tijd’, zei hij geruststellend. ‘En de kans is groot dat het een tweeling wordt.’ Voor iemand die me voor het eerst zag, waren dat nogal stellige uitspraken. Maar ik liet het even gaan.”

Onomkeerbaar onvruchtbaar

Diezelfde periode stelde haar toenmalige vriend – ze waren nog maar een paar maanden samen – iets voor wat ze nog altijd lief vindt: “Hij zei: ‘stop toch gewoon met de pil. Als je nu zwanger wordt, houden we het gewoon, dan is dat onze liefdesbaby.’ Ik vond dat zo lief. Maar ik dacht: we hebben nog geen huis, we zijn nog maar net samen, wat gaan we hier doen in ons appartementje?’ Eigenlijk zocht ik nog excuses om het even uit te stellen.”

Toen daarna de coronapandemie uitbrak en ze toch allebei thuis zaten, stopte ze alsnog met de pil. Na zeven maanden was haar cyclus nog niet op gang gekomen, ze was nog steeds niet ongesteld. Iets wat ze zelf niet heel vreemd vond: “Dat idee van die vervroegde overgang had ik toch al in mijn hoofd zitten.”

Wel kreeg ze steeds heftigere klachten. “Ik kreeg last van heel erge acne, zo erg dat ik amper nog naar buiten durfde. En ook van opvliegers, ’s nachts badend in het zweet wakker worden, pijn aan mijn polsen, ontstoken gewrichten. Ik sliep vreselijk, alsof ik elke dag een paar energy drinks had gedronken.”

Haar eigen huisarts, bij wie ze al sinds haar babytijd komt, twijfelde geen moment. “Zij zei meteen: als je al zeven maanden niet ongesteld bent, klopt er iets niet. Ze liet bloed prikken en stuurde me direct door naar de fertiliteitsafdeling van een ziekenhuis in Brussel.”

De diagnose

Daar kreeg ze de definitieve diagnose, zonder omhaal. “De arts zei letterlijk: mevrouw Goovaerts, het spijt me, maar de kans dat u ooit nog natuurlijk zwanger raakt, bestaat niet meer. U bent volledig onomkeerbaar, honderd procent onvruchtbaar. U hebt gewoon niks meer.”

“Ik voelde de vloer onder me vandaan zakken. Ik huilde zo hysterisch dat er bijna geen geluid meer uitkwam. Thuis heb ik mijn vriend gesmeekt: dump me, zoek iemand die wel normaal zwanger kan worden. Hij zei dat hij me daar nooit voor zou verlaten, en dat we gewoon samen zouden gaan kijken wat de opties waren.”

Wat vooral bleef hangen, was het gevoel misleid te zijn door die eerste arts. “Er veranderde niks aan de situatie, maar ik voelde me enorm voorgelogen. Behoorlijk genaaid eigenlijk, om het maar netjes te zeggen.”

Inge (29) wordt in januari moeder, maar is niet zelf zwanger: 'Toch voelt het al wel echt als ons kind'Lees ook

Instant mama

Eén optie bleek nog wel open te staan: eiceldonatie. “Ik had een paar weken nodig om te wennen aan het idee dat het nooit meer ‘natuurlijk’ zou lukken. En ook eiceldonatie is natuurlijk geen garantie op een baby.”

Ze worstelde met het idee dat het niet haar eigen eicel zou zijn. “Het is niet zomaar een eitje terugplaatsen, het is letterlijk een stukje DNA van iemand anders dat in je wordt teruggebracht. Het komt in golven: het ene moment vond ik het allemaal niet erg, het andere moment dacht ik: wat als ik er wel eerder bij was geweest?”

De eerste terugplaatsing werkte meteen, ze kregen ‘een knaller van een positieve test’, maar de zwangerschap eindigde na zes weken in een miskraam. De tweede terugplaatsing was ook direct raak, maar deze keer durfde ze niet te juichen. “De euforie sloeg om in angst en onzekerheid. Ik was bang dat ik geen band zou voelen, of dat mijn kind me later tijdens ruzies zou verwijten: ‘Jij bent mijn mama niet’. Maar dat is gewoon angst, en angst is een slechte raadgever.”

Na een onrustig eerste trimester met veel bloedingen, verliep de rest van Efka’s zwangerschap voorspoedig. “Vanaf het tweede trimester was het gewoon een vrolijke zwangerschap, zoals in de boekjes.”

Haar dochter Olivia, nu vier, nam met haar komst meteen alle twijfel weg. “Toen ze geboren werd, voelde ik me vanaf de eerste seconde voor honderd procent mama. Ze werd in mijn armen gelegd en ik dacht: wauw, dit is mijn kind, dit heb ik op de wereld gezet.”

Op naar nummer twee

Op voorstel van de kliniek vroegen Efka en haar man de donor of ze nogmaals wilde doneren voor een eventuele tweede baby, en dat wilde ze. Daaruit ontstonden twaalf eicellen, zes embryo’s, waarvan er drie goed genoeg waren om in te vriezen. Geen van de drie bleef echter plakken.

Een van de negatieve tests, in 2024, viel samen met een klein moment waardoor Efka het zeker wist dat ze het nog eens wilde proberen. “Ik ging mijn dochter ophalen terwijl ik net een negatieve zwangerschapstest in mijn handen had gehad. Normaal loopt ze rustig naar me toe, maar die dag rende ze door de hele woonkamer. Dat deed me zoveel goed. Op dat moment dacht ik: dit is waarom ik voor een tweede wil blijven gaan.”

In het jaar erna bleek er nóg een complicatie bij te komen. “Ik heb nu blijkbaar veel verklevingen in mijn baarmoeder, dus binnenkort word ik geopereerd. Daarna gaan we aan de slag met de laatste drie embryo’s, van dezelfde donor als Olivia.”

Niet zo simpel

Ondertussen vraagt Olivia regelmatig om een broertje of zusje. “Dan zeggen we: mama en papa doen echt hun best, we willen het ook heel graag. Het is gewoon niet zo simpel.”

Efka twijfelt niet aan wat ze wil, wel aan wat het traject van haar en haar gezin vraagt. “Mijn hart zegt nog steeds: twee. Maar het wordt ook steeds makkelijker nu Olivia ouder is, ze slaapt overal, kan zich prima verstaanbaar maken. Soms denk ik: hoe wordt dat met een baby erbij? Maar niemand blijft voor altijd zes maanden oud.”

Maar wat als het niet lukt? Efka heeft grenzen: “Ik denk dat je in zo’n traject voor jezelf en je partner een grens moet stellen, zeker als je al een kind hebt. Wie nog geen eerste kind heeft, gaat misschien tot het uiterste, dat snap ik. Ik wil ook heel graag, maar ik heb ook mijn grenzen. En ik denk dat het juist heel gezond is om die te hebben.”

Behoorlijk klinisch

Ze merkt ook hoezeer een fertiliteitstraject verschilt van hoe zwanger worden in de maatschappij wordt afgeschilderd. “Het onschuldige van een Clearblue-reclame bestaat voor mij niet. Het is heel klinisch: je leeft van bloedafname naar bloedafname, van echo naar echo, van dosering naar dosering. Daar is niks liefdevols aan. Een prik, een terugplaatsing, een katheter, twee weken wachten. Verschrikkelijk.”

Zij en haar man behoorden tot de eersten in hun vriendengroep met een kinderwens, maar inmiddels heeft bijna iedereen om hen heen al een tweede of derde. “Dat doet soms pijn, ook al ben ik niet verbitterd. Beide kunnen naast elkaar bestaan. Niet iedereen deelt trouwens hoe moeilijk het bij hen zelf is gegaan.”

Steun vindt ze onder meer in een Facebookgroep met vrouwen in vergelijkbare trajecten. “Ik zeg vaak: mijn virtuele deur staat altijd open voor gelijkgestemden. Het is belangrijk dat je je gehoord voelt, want niet iedereen begrijpt precies wat dit met je doet. Zelfs mijn vriendinnen niet, hoe lief ze ook zijn.”

Aan iedereen die net als zij hoort dat eiceldonatie de enige weg is, geeft ze mee: “Hou niet te veel vast aan dat stukje DNA. Het mag zeker niet ontbreken in het verhaal, maar liefde maak je niet alleen met DNA, dat doe je met je hart en ziel. En geloof in de magie van de fertiliteitszorg. Wonderen bestaan.”

Het beste van LINDA. direct in je mail? Meld je aan voor onze nieuwsbrief. 

Lisette (38) koos bewust voor solo moederschap: 'Ik heb me suf gedatet, maar dat liep nergens op uit'Lees ook