Dag en nacht klaarstaan, de boel in goede banen leiden en alle ballen hoog houden. In de rubriek ‘Met de mantel der liefde’ vertellen mantelzorgers hoe het écht is om te doen wat ze doen.
Noëlle (28) is mantelzorger van haar oma Christa (86): “Ze zorgde altijd voor mij, dus ik nu ook voor haar.”
“Oma is al een paar jaar slecht ter been, maar iets meer dan een jaar geleden viel ze en kwam ze niet meer zelf overeind. Ze heeft een noodknop, maar ze was te eigenwijs om die te gebruiken”, vertelt Noëlle over het moment waarop haar rol als mantelzorger ontstond. “Oma is toen richting haar bed gekropen, waar een telefoon lag, en heeft mijn tante gebeld. Zij woonde in die tijd tegenover haar en trof oma na dat belletje op de vloer van de slaapkamer aan.”
Voor de familie is dit het punt waarop ze besluiten dat het thuis, ondanks de zorg van dierbaren en thuiszorg, niet meer gaat. “Ze ging eerst naar een zorghotel, maar daar ging het bergafwaarts met haar gezondheid. In het zorghotel was de zorg minimaal. Als familie hebben we ons er toen hard voor gemaakt dat er een arts zou komen. Toen wij haar zelf naar het ziekenhuis wilden brengen, is er toch een huisarts komen kijken. Die stuurde haar per direct naar de spoedeisende hulp.”
Mirjan is mantelzorger voor haar moeder én oma: 'Je vergeet dat je zelf ook een gezin hebt'
In het ziekenhuis worden niet alleen drie gebroken ribben vastgesteld, maar oma Christa blijkt ook levercirrose te hebben. Ze moet uiteindelijk zeven weken blijven. “Dat was een moeilijke periode voor haar. Ze wilde niet in het ziekenhuis zijn en vond het lastig om haar zelfstandigheid te verliezen. Steeds als het even beter ging, sloeg het weer om en ging het slechter met haar.” Tijdens de opname realiseert de familie zich dat zelfstandig thuiswonen er echt niet meer in zit. “Hier heeft Oma zich de eerste paar dagen erg tegen verzet, maar de realisatie kwam bij haar toch ook steeds meer binnen.”
Noëlle gaat op zoek naar een oplossing en komt erachter dat je een Wlz-indicatie nodig hebt om naar een zorginstelling te mogen verhuizen. “Er kwam iemand langs om te kijken of mijn oma echt niet meer thuis kon wonen. Ze lag op het moment van de afspraak aan extra zuurstof en was erg zwak. Toch stond de mevrouw van de zorginstantie erop dat ze zelf aangaf wat wel en niet meer haalbaar was. Oma is een heel mondige vrouw en het was lastig om te zien dat dit op dat moment niet het geval was. Ik heb deels voor haar het woord moeten voeren, en dat werd me door de zorginstantie niet in dank afgenomen.”
Ondanks deze vervelende ervaring krijgt oma Christa toch de indicatie die nodig is en kunnen ze bekijken welke zorglocaties een mogelijkheid zijn. “We hebben het internet afgezocht naar een zorginstantie met goede reviews, maar door de druk op de zorg is de zorg niet overal optimaal. We hebben in die zeven weken ziekenhuis veel nare dingen meegemaakt, dus die lijn moest niet doorgetrokken worden in het verpleeghuis.” Oma Christa is toe aan rust en een plek waar ze haar eigen draai weer kan vinden. Uiteindelijk kiest de familie een zorgplek waar ze een eigen appartement heeft; qua ruimte levert ze niet in. En zorg en hulp zijn er in principe met één druk op de knop.
Noëlle is als mantelzorger van haar oma vooral degene die communiceert met de zorginstelling en het eerste contact is voor wanneer er iets mis zou zijn. Ze is oma Christa’s steun en toeverlaat. “In het begin was het best moeilijk om goed samen te werken met het verpleeghuis. Bepaalde afspraken werden niet of met veel vertraging nagekomen. Ik merkte dat er veel barricades zijn waar je tegenaan loopt als mantelzorger.”
Noëlle is vooral boos op het systeem. “De druk op de zorg beïnvloedt de kwaliteit en dat is schadelijk voor het welzijn van de mensen die in de zorginstellingen wonen. In het verpleeghuis van oma weten ze inmiddels wie ik ben, want ik trek altijd mijn mond open in het belang van haar en de andere bewoners.” Ze vindt het belangrijk dat haar oma ook in deze laatste fase nog op haar eigen voorwaarden mag leven. “Ze wil niet worden behandeld als een patiënt.”
Noëlle en haar oma Christa. Tekst gaat verder onder de foto.
Dat Noëlle als kleindochter de mantelzorger is van haar oma, vindt ze niet meer dan normaal. “We hebben een heel goede band. We voelen elkaar aan en ik mag namens haar spreken. Ze vertrouwt mij enorm, dat is fijn, maar ook een grote verantwoordelijkheid.” Ze bellen twee keer per dag en Noëlle gaat ongeveer twee keer per week langs. “Ik douche haar, dat deed ik ook toen ze nog thuiswoonde en dat hebben we in het verpleeghuis doorgezet.”
Verder is het duo erg dol op shoppen, zo geeft Noëlle toe. “Mijn koopverslaving heb ik van haar. We houden allebei heel erg van leuke kleding.” Ze gaan er dan ook graag samen op uit. “Als haar gezondheid het toelaat, zijn we in de stad te vinden. Ze is mijn oma, maar ook mijn beste vriendin. We kunnen over alles kletsen.” Dat oma Christa bij de tijd is, blijkt ook wel uit haar TikTok-gebruik. Noëlle lacht: “Het liefst zit ze de hele dag te scrollen, al post ze ook wel eens iets wat niet de bedoeling is.”
Noëlle hoopt anderen te inspireren om de zorg voor een dierbare te omarmen als het op hun pad komt. “Mantelzorg bestaat natuurlijk in heel veel vormen; het kan extreem veeleisend zijn, of zich juist meer op de achtergrond afspelen. Maar ik denk dat het belangrijk is om er voor je medemens te zijn.” Ze hoopt dat het genormaliseerd wordt dat ook de jonge generatie zich geroepen voelt om er te zijn voor ouders en grootouders.
“Ik ben vaak verbaasd geweest over de verbazing bij mensen die horen dat ik mantelzorger voor mijn oma ben. Het zou mooi zijn als we allemaal iets liever voor elkaar zijn.” Noëlle zorgt graag voor haar oma en ze hoopt dat haar kinderen of kleinkinderen dat ook gaan doen als zij oud is. “Mijn motto is: behandel anderen zoals je zelf ook behandeld wil worden. Daar wordt de wereld een stukje mooier van.”
Oma Christa met Noëlle.
Mogen wij ook jouw mantelzorgverhaal opschrijven? Mail dan een korte beschrijving naar lezer@linda.nl met als onderwerp ‘Mantelzorg’ en vermeld je telefoonnummer. Mocht je liever anoniem je verhaal willen doen, dan kan dit uiteraard ook.
Heb je een vraag of wil je gewoon even je verhaal kwijt? Bel de Mantelzorglijn: 030-7606055.
Het beste van LINDA. direct in je mail? Meld je aan voor onze nieuwsbrief.
Rianne (37) is de mantelzorger van haar zoon (4): 'Er zijn geen verwachtingen bij dit syndroom'
Jujube Zeguers (26) is freelance redacteur voor LINDA.nl en schrijft het liefst over mensen en hun bijzondere verhalen. Ze woont in Delft met haar verloofde en is dol op reizen, lezen en podcasts.
