Marianne (65) nam het trauma van haar moeder over: 'Ik hoorde het pas na haar dood'
Een onbestemd gevoel, visioen of de stem van iemand die er niet is. Sommige gebeurtenissen zijn gewoon niet te verklaren.
In de rubriek ‘Niet te verklaren‘ praten we met vrouwen over ervaringen die ze zelf ook amper kunnen geloven. Waargebeurd of niet, het heeft wel degelijk impact gehad op hun leven.
Trigger warning: seksueel misbruik.
Trauma
Vanaf haar 16e zat Marianne’s moeder samen met haar moeder, zusjes en broertjes ruim drie jaar lang in diverse jappenkampen. “Zij is daar, na het stelen van wat extra eten voor haar zusjes, misbruikt door een groep Japanse bewakers. Dit heeft ervoor gezorgd dat zij zich nooit meer veilig heeft gevoeld, ook niet na de oorlog.”
Zelf heeft Marianne (65) – als enig meisje in het gezin – altijd gevoeld dat het onveilig is om een vrouw te zijn. Over haar moeders kampverleden heeft ze dan nog nooit gehoord. “Mijn moeder heeft onbewust haar trauma op mij overgedragen. Het onveilige gevoel was constant aanwezig, net zoals ik onbewust voelde dat er iets met mijn moeder aan de hand was”, vertelt ze.
“Op mijn zestiende zat ik bijvoorbeeld op volleybal en trainde ik in de avonden. Als ik alleen thuis kwam, in het donker, durfde ik vaak niet via onze garage of tuin naar binnen. Bang dat iemand mij opwachtte en mij iets aan wilde doen. Dan ging ik via de tuin van de buren, omdat ik zo sneller bij onze achterdeur kwam.”
Angst
Een onveilig gevoel kan Marianne ook op latere leeftijd nog uit het niks bekruipen. “Zo ook tijdens een vakantie in Portugal, zo’n zes jaar geleden. Mijn man was op dat moment niet helemaal gezond, en het huis waarin we verbleven lag erg afgelegen.
Op een nacht realiseerde ik me dat – als ik hier hulp nodig had – dat weleens heel erg moeilijk zou kunnen worden. De angst nam de overhand en ik voelde een intens verdriet opkomen.”
Boodschap
Die nacht denkt Marianne aan wat haar moeder en haar familie hebben meegemaakt tijdens de oorlog. “Plotseling zag ik mijn opa voor me. Opmerkelijk, want ik heb hem nooit gekend. Hij is vlak na de oorlog overleden.”
Ze herkent de man als haar opa, omdat ze diverse foto’s van hem heeft gezien. “Hij had een boodschap voor me, zei hij. ‘Marianne, het wordt tijd om je verhaal te vertellen. Jij hebt al die tijd ons trauma met je meegedragen. Dat is voor jou, maar ook voor ons, niet goed. Zo blijven we in de negativiteit hangen. Jij mag, uit liefde voor jezelf, jouw verhaal uitdragen. Dan zul je zien dat jouw liefde andere mensen bereikt en kan negativiteit plaatsmaken voor positiviteit.'”
Familiegeschiedenis
Volgens Marianne slaapt ze op het moment dat zij haar opa zo duidelijk voor zich ziet, niet. “Ik wist niet wat ik hoorde. Zo’n duidelijke boodschap, die mij enorm raakte. De dagen erna heb ik constant zijn aanwezigheid gevoeld.”
Het maakt zo’n grote indruk, dat ze besluit de woorden van haar opa serieus te nemen. “Binnen drie maanden ben ik begonnen met het schrijven van mijn boek. Pas tijdens het schrijven hoorde ik, van mijn moeders jongste zus, dat mijn moeder in het kamp is misbruikt door de Japanners. Mijn voorgevoel werd bevestigd, maar mijn moeder was op dat moment al overleden.
Mijn boek, De oorlog van mijn moeder in mij, is een verhaal uit liefde voor mijn familie, die mij zoveel heeft geleerd. Uit liefde voor mezelf, maar bovenal uit liefde voor mensen die worstelen met een trauma. Of dat nu wel of niet is ontstaan door hun familiegeschiedenis.”
Heb jij zelf seksueel geweld meegemaakt en wil je daarover praten? Centrum Seksueel Geweld biedt professionele hulp en is 24/7 bereikbaar via het telefoonnummer 0800 – 0188. Ook kun je hier met hen chatten.