Als Eliana (22) uitgaat, neemt ze haar grote tas mee. Daarin zitten haar luiers, handgel en doekjes. ‘Mijn babytas, om mezelf te verschonen’, deelt ze lachend. Ze kan haar plas inmiddels al drie jaar niet meer ophouden.
LINDA.meiden belt haar over haar incontinentie, hoe dit bij haar is ontstaan en de schaamte die om het onderwerp heen hangt.
Eliana was afgelopen dinsdag te zien in het nieuwe seizoen van ‘Je Zal Het Maar Hebben’ van BNNVARA. Je kunt de aflevering terugkijken via NPO Start.
Het liefst is Eliana buiten. Op een bankje om precies te zijn. Soms met vrienden, soms alleen. “Dan haak ik, schrijf ik in mijn dagboek of maak ik een praatje met de mensen die voorbijkomen.” Als ze tussendoor voelt dat ze moet plassen, scant ze haar omgeving. “Heel eerlijk? Alles is in mijn ogen een wc. Een bosje, een rustige plek – het maakt me allemaal niet zoveel uit. Als ik moet, dan moet ik.”
Ook op haar werk rent Eliana regelmatig naar het toilet. “Ik werk nu in de horeca, waar ik mezelf prima kan verschonen als er iets misgaat. Maar ik ben toe aan iets nieuws, een baan waarmee ik mensen echt help. Ik denk dat het de thuiszorg wordt. Het lijkt me heerlijk om voor mensen schoon te maken, iets van ze te leren en om mezelf rustig te kunnen verschonen bij iemand thuis.”
Lorraine runt eigen thuiszorgorganisatie: 'Mensen moeten in eigen omgeving goede zorg krijgen'
Laatst werd Eliana nog opgejaagd tijdens het verschonen. “Het was carnaval en ik had voor het eerst sinds lange tijd in mijn luier geplast. Alcohol maakt mijn incontinentie erger. Als ik drink, moet ik om de tien minuten naar de wc. Dat heeft iedereen eigenlijk hè, maar ik kan het niet ophouden.”
Terwijl ze haar ding deed op de wc, begonnen mensen op haar deur te kloppen. Iemand riep: ‘Als je moet poepen, moet je dat ergens anders doen’. Als Eliana de wc-deur uitstapt, twijfelt ze om de klopgeesten op hun gedrag aan te spreken. “Ik keek naar mijn vriendin, die aan de andere kant van de wc-ruimte stond. Zij had er best wel iets van mogen zeggen. Dat gaf ik later ook bij haar aan.”
Eliana’s vrienden zijn allemaal op de hoogte van haar plasprobleem. “Als ik zeg dat ik moet plassen, helpen ze altijd met zoeken naar een beschut plekje – of ze gaan zelf voor me staan. Ze zien het als de normaalste zaak van de wereld.” Dat waardeert Eliana aan haar vrienden. “Daardoor voel ik zelf ook minder schaamte.”
Drieënhalf jaar geleden merkte Eliana voor het eerst dat ze haar plas niet meer kon ophouden. “Het is een lang verhaal, maar het is een gevolg van mijn vaginisme. Dat is ontstaan doordat ik op mijn zeventiende ben verkracht.”
Eliana wist lang niet dat ze vaginisme had. “Toen ik op mijn achttiende voor vaginaal onderzoek bij de huisarts was, ging het mis.” De arts vraagt Eliana of ze ooit seksueel geweld heeft meegemaakt, waarop ze ‘nee’ antwoordt. “Ik durfde er destijds nog niet over te praten. Toen is de huisarts met een eendenbek naar binnen gegaan, wat extreem veel pijn deed – achteraf door mijn vaginisme.” Ze geeft aan dat het niet gaat, maar haar huisarts luistert niet. “Dat moment heeft een trauma op mijn bekkenbodem veroorzaakt. Daardoor kan ik niet meer goed aanspannen.”
Thomas werd op snelweg aangerand door politieagent: 'Sindsdien heb ik moeite met intimiteit'
Het begon met niet goed uit kunnen plassen. “Dan kwam er nog een plasje uit als ik net mijn knoop had dichtgedaan. Hup, meteen een natte vlek in mijn broek. Later haalde ik de wc niet meer. Bij niezen, lachen of hoesten plaste ik mezelf helemaal onder.”
Eliane had standaard meerdere broeken mee in haar tas. “Op een van de slechtste dagen had ik tijdens mijn shift in de horeca zes keer in mijn broek geplast. Ik schaamde me en besefte dat dit zo niet ging. Dan maar luiers aan.”
Eliana volgde bekkenbodemtherapie bij vijf verschillende therapeuten, maar het hielp slechts deels. “Bij de laatste kreeg ik een soort tampon in met gouden studs. Die gaven elektrische schokjes. Daarmee kon ik het aanspannen trainen, maar ik boekte niet veel vooruitgang.” De behandelingen zijn duur en het herstel is bij incontinentie onzeker. “Toch hoop ik dat ik er ooit nog van af kom.”
Al gaat het nu ook prima met Eliana. “Ik heb mezelf mentaal aangeleerd om positief te zijn. Ik ben zelfs naakt voor de spiegel gaan zitten, met mijn luier aan, en heb hardop tegen mezelf gezegd: ‘Incontinentie heeft niets aan mij veranderd, ik ben goed zoals ik ben’.”
En dat ze een luier draagt, betekent niet dat ze zichzelf niet meer als aantrekkelijk ziet of seksloos door het leven gaat. “Ik heb de afgelopen jaren vaker seks gehad. Dat gaat prima”, deelt Eliana lachend. “Het is niet dat ik dan over alles heen plas. Mijn vaginisme was eerder een obstakel, maar ik weet hoe ik inmiddels seks fijn kan maken voor mezelf. Als ik de controle heb, en bijvoorbeeld bovenop zit, gaat het goed.”
Toch was Eliana toen ze net begon met luiers dragen, ten einde raad. “Ik dacht: wie gaat er nog van mij houden? Maar ik weet nu dat het mensen niet eens opvalt. En als ze het weten of zien, maakt het ze niets uit. Er zijn heel veel mensen incontinent; je hoort er alleen weinig over.”
Mensen reageren meestal lief, alleen online zijn er uitzonderingen. Soms reageren mensen met: ‘Je moet minder ketamine snuiven.’ Dat raakt Eliana, omdat dit maar voor een heel klein percentage van de mensen die incontinent zijn de reden is. “Juist daarom is het belangrijk dat er meer over incontinentie gepraat wordt.
Het taboe zit mensen echt in de weg. Ik merkte dat mijn leven een stuk makkelijker werd toen ik mijn luiers accepteerde en het aan anderen vertelde. Nu vind ik het niet erg als ik een strak jurkje aan heb of je mijn luier door een broek heen ziet. Accepteren en blijven hopen. Hoop is het beste medicijn.”
In ‘Je Zal Het Maar Hebben’ gaat Eliana samen met Emma Wortelboer naar een festival. Je kunt de aflevering terugkijken via NPO Start.
@bnnvara Voor Eliána (21) zijn incontinentie en vaginisme onderdeel van haar dagelijks leven. Door het ongewenste urineverlies dat daarbij komt kijken, draagt ze een luier: ‘Als ik voel dat ik moet plassen, dan loopt het al.’ 📲 Kijk het hele verhaal van Eliána via de link in bio. #jzhmh #incontinent #luier #bnnvara ♬ origineel geluid – ≡ BNNVARA
Marjolein (24) is trots op haar stoma: 'Niet in bikini? Natuurlijk wel'
Anne Schiphof (25) is online redacteur bij LINDA.meiden. Ze groeide op in een dorp – zo’n plek waar je niet over straat kunt met een pet of er wordt al over je gepraat – en vluchtte op haar negentiende naar de stad. Eerst Utrecht, toen Rotterdam. Daar woont ze met een vriendin, die ze via Bumble leerde kennen. Ze zit balls deep in het modealgoritme en heeft een zwak voor Nederlandse hiphop en R&B.
