Smartwatches zijn een must als je een gezonde leefstijl wil – althans, zo lijkt het. Het meet zoal je aantal stappen, hartslag en caloriegebruik. Maar is het constant checken van die data wel goed voor je?
LINDA.meiden zoekt het uit.
Yay & nays
Deze digital bestie voor om je pols is vooral populair onder jongvolwassenen: ongeveer veertig procent draagt er een. Volgens Rogier Hoenders, hoogleraar zingeving, leefstijl en geestelijke gezondheidszorg aan de Rijksuniversiteit Groningen, is het apparaat effectief voor (1) bewustwording, (2) feitelijke data als startpunt wanneer je iets wil veranderen en (3) het monitoren van beweging. “Veel mensen kijken ’s avonds op hun stappenteller, zien dat ze zesduizend stappen hebben gezet, en gaan dan nog een stukje lopen.” (Het Parool).
Een smartwatch zorgt er dus voor dat je van de bank af komt, máár het kan ook zorgen voor een toename van stress, angst en ‘hulpzoekgedrag’. Hoenders: “Wanneer je de hele tijd geconfronteerd wordt met hoe het gaat, kan je dwangmatig worden en spanningen krijgen.” Vooral mensen met een ernstige angststoornis kunnen hier last van hebben en ervaren meer nadelen van het horloge, aldus de hoogleraar.
Je persoonlijkheid speelt een grote rol in hoe jij (onbewust) op een smartwatch reageert. “Het kan werken als een stimulans. Maar sommige mensen krijgen last van schaamte, dat ze minder doen dan de rest, of soms zelfs faalangst, waardoor ze denken: misschien lukt het mij niet om mee te komen met mijn vrienden.”
Bovendien kan ‘ie er weleens naast zitten, vooral bij het meten van vermoeidheid en stress. Dat ontdekten onderzoekers Eiko Fried en Björn Siepe, nadat ze achthonderd smartwatchgebruikers drie maanden lang vier keer per dag vragen lieten beantwoorden over hun gevoelens, gedachten en activiteiten. In de avond keken ze terug op hun dag. Wat blijkt? Als de smartwatch aangaf dat de gebruiker stress zou ervaren, had de persoon in kwestie dit gevoel in werkelijkheid maar zelden.
De horloges baseren het stressniveau vooral op veranderingen in je hartslag. ‘Maar een verandering in je hartslag alleen vertelt ons niets over de context waarin dat gebeurt. Je hartslag kan omhooggaan als je een negatieve emotie ervaart, maar ook bij een positieve emotie. Je kunt bijvoorbeeld bang zijn of blij, verrast, gestrest of seksueel opgewonden’, meent Fried. Hij adviseert naast deze data om ook bij jezelf in te checken hoe jij je voelt, want dat geeft een veel ‘completer’ beeld.
Prestatie- en sportpsycholoog Kelly Dekker vertelt in Het Parool ook over het belang van het blijven luisteren naar je gevoel. Het is volgens haar vooral een motivator om te bewegen. “Wanneer je een hoge hartslag hebt of slecht hebt geslapen volgens je smartwatch betekent dit niet meteen dat je je slecht hoeft te voelen.”
Verpest niet je mood ermee
De een is obsessed met het horloge, de ander gebruikt het enkel als hulpmiddel. ‘Er zijn grote individuele verschillen, maar gemiddeld brengen deze apparaten meer goed dan kwaad’, aldus Hoenders. Normaal zijn we het erover eens: het is nóóit too much, maar met een smartwatch wellicht soms wel. Ga er bewust mee om, en laat het niet je hele mood verpesten als je eens wat mindere cijfers hebt.
Amber Brouwers (23) is online redacteur bij LINDA.meiden. Persoonlijke verhalen en money issues zijn haar fave. Willen haar vriendinnen alles weten over een realityprogramma? Dan appen ze haar. Met wandelingen, vriendinnenavonden en eindeloze shopsessies maak je haar het meest gelukkig.