Donorplusvader

Jolien is moeder van Willis (7) en Phelia (5), die ze kreeg met haar donorplus Bert. Laurine is moeder van Chris (2) en Alex (1), dankzij donorplus Bark. Beide mannen zijn gay en inmiddels vijftigplus. Hoewel ze graag wilden ervaren hoe het is om vader te zijn, zagen ze de volledige zorgtaak niet direct zitten. Dat wilden Jolien en Laurine juist wél. Maar om hun kinderwens te vervullen, hadden ze toch echt een donor nodig. En daarbij lag hun voorkeur niet bij een onbekende uit het balboekje van een spermabank.

“Het lijkt me voor een kind heel moeilijk om niet te weten wie je vader is”, vertelt Jolien. “Als solomoeder kan ik al heel veel kiezen en vormgeven zoals ik zelf wil, dus ik wilde op zijn minst proberen om mijn kinderen een zo compleet mogelijk plaatje te bieden. Met een donorplusvader weten en zien ze waar ze vandaan komen, en staan ze daar ook mee in contact.” Laurine heeft een onbekende donor overwogen, maar is uiteindelijk ontzettend blij dat haar kinderen precies weten wie hun vader is. “Ze hoeven nooit met vragen te zitten”, vertelt ze. “En stiekem is het best leuk om foto’s van de kids naar Bark te sturen en ons te verbazen over hoe belachelijk knap ze zijn uitgepakt.”

Anouk Maas (38) wordt solomoeder: 'Voor een 'ongelukje' heeft iedereen begrip, maar ik moet me verantwoorden'Lees ook

Zo werkt het

De donorplusvader-constructie was voor Jolien en Laurine de ideale oplossing. Maar hoe gaat dat precies in zijn werk? Een compacte uitleg: na het leren kennen van hun donoren en het maken en vastleggen van goede afspraken zijn Jolien en Laurine zwanger geworden via zelf-inseminatie. De zwangerschap, bevalling en daarna opvoeding doen zij op eigen kracht. Alle rechten en verantwoordelijkheden liggen bij de moeders: zij staan ook als enige op de geboorteakte van de kinderen.

De kinderen zien hun vaders een weekend per maand, als ze bij hen logeren, en daarnaast een aantal losse dagen per jaar. Bijvoorbeeld op verjaardagen, tijdens vakanties of als hij langs de lijn aanmoedigt bij een sportwedstrijd. Maar ‘even’ de donorplusvader bellen als je oppas afzegt, is niet de bedoeling. Laurine: “Misschien vinden andere donorplussen dit hartstikke leuk, maar het is niet de afspraak die wij hebben gemaakt.” Het opgestelde contract is juridisch bindend. Als er iets veranderd moet worden, kan dat, maar enkel in overleg en als het belang van de kinderen hierin centraal staat.

Een weekend vrij

Tijdens ‘hun weekend’ zijn de donorplusvaders niet verplicht zich aan de opvoeding van de moeders te houden. Bij Laurine en Bark liggen de opvoedstijlen van nature wat dichter bij elkaar dan bij Jolien en Bert. “Van Bert mogen ze echt in de bagagerekken van de trein klimmen, bij mij moeten ze op de stoel blijven zitten”, lacht Jolien. “Hij voedt ze veel vrijer op, maar dat vind ik juist leuk: zo krijgen ze daar ook iets van mee.”

En een bijkomend voordeel: beide moeders hebben elke maand een weekend ‘vrij’ van het ouderschap: “Die weekenden voelen als ademruimte, een moment waarop we ons eigen, individuele leven vorm kunnen geven.”

Natalie (30) kreeg haar dochter via een donor: 'Ik miste iemand die op mij lijkt en dit ook heeft meegemaakt'Lees ook

Hallo, ben jij de vader van mijn kind?

Zowel Jolien als Laurine ontmoetten hun donorplusvaders via Meer Dan Gewenst, een stichting die zich inzet voor regenboogouderschap. Jolien had na twee ‘dates’ haar match gevonden, bij Laurine duurde het wat langer: zij had bij aanvang van de zoektocht minder concrete ideeën over wat ze zocht en hoe het allemaal moest gaan werken. Begrijpelijk, vindt Jolien. Het is nogal een proces, en je zit heel anders aan tafel dan bij een ‘gewone’ romantische date.

Jolien: “Hier moet je ineens heel direct terug naar de kern: wie vind ik een goede vader voor mijn kind? Voor mij was dat: betrouwbaar, een goed hart. Beschaafd. Iemand waarmee ik goed afspraken kan maken én die in Amsterdam woont, want ja, dat is gewoon handig. Mijn derde afspraak was ook meteen bij Bert thuis, samen met zijn beste vriend en Laurine. Zo kon ik zien hoe hij woonde en hoe het sociale contact met anderen liep. Heel concreet, eigenlijk. We zijn niet zes maanden lang boswandelingen gaan maken om elkaar te leren kennen.”

Laurine: “Het was zo’n leuke avond bij Bert dat ik na afloop op de fiets dacht: zo kan ik dus óók vormgeven aan mijn kinderwens. Dat gaf me een groot gevoel van vrijheid. Later vond ik het in mijn eerste gesprekken met Bark fijn dat hij zo open praatte over zijn leven, gedachten en achtergrond. Ons proces heeft even on hold gestaan, omdat ik ook co-ouderschap heb overwogen met een gay koppel, maar uiteindelijk hebben Bark en ik toch de draad opgepakt.”

‘Warme gezinsconstructie’

Inmiddels zijn Lauriene en Jolien al een aantal jaar moeder. De donorplusvader speelt in het dagelijks leven geen grote rol: voor opvoedadvies of overleg gaan ze naar ouders of vriendinnen. Maar de mannen zijn wél belangrijk voor hen, omdat ze een belangrijke rol spelen in het leven van hun kinderen. Die van Jolien zijn al wat ouder en laten dat ook duidelijk weten: “Ze zijn supertrots op hun vader, vooral mijn zoon. Dat is echt een familiemens, die wil ook graag dingen met z’n vieren doen. Zijn ‘normaal’ is dat zijn vader ergens anders woont; daar is hij aan gewend. Maar als Bert ergens bij is, vindt-ie dat wel heel leuk.”

Hetzelfde geldt voor de grootouders die ze ‘erbij’ hebben gekregen. Jolien: “Ik moet eerlijk zeggen dat de ouders van Bert op voorhand voelden als een ver-van-mijn-bed-show. Daar had ik weinig mee te maken. Maar zodra ze geboren werden, merkte ik al vrij snel dat Willis en Phelia voor hen écht voelen als kleinkinderen. Ze horen volledig bij die familie, hangen tussen alle familiefoto’s. Dat vind ik hartverwarmend. De gezinsconstructie die ik me had voorgesteld, is eigenlijk nog warmer geworden.”

Dara ontmoette voor het eerst haar donorvader: 'Ik stond voor zijn deur en wilde me omdraaien'Lees ook

Onverdeelde aandacht

Deze gezinsconstructie werkt dus goed voor beide vrouwen. Zijn er ook nadelen? Zeker: het is geen goedkoop leven. De moeders dragen alle kosten in hun eentje, net als alle verantwoordelijkheden. En soms bekruipt hen het gevoel dat zij hun kinderen een fulltime vader onthouden. Maar dan herinneren ze zichzelf eraan dat ze die vaders hébben en dat ze tijdens de weekends met hen ook echt de onverdeelde aandacht krijgen: Bert en Bark vegen hun agenda’s altijd volledig leeg voor hun zoons en dochter.

“Ze kunnen hen natuurlijk ook altijd bellen. Als de kinderen aangeven contact te willen, bespreken we dat met de vaders”, aldus Jolien. “Het zou zomaar kunnen dat de kinderen misschien wat langer of vaker bij hun vader willen zijn als ze ouder worden.” Laurine voegt toe: “Ze gaan heus zelf aangeven wat ze willen als ze opgroeien. Het is voor ons allemaal het belangrijkst dat de kinderen zich door beide ouders gezien en geliefd voelen.”

‘Pak de regie’

Met hun podcast hopen Jolien en Laurine vrouwen met een kinderwens (en potentiële donorplusvaders) te informeren en enthousiasmeren voor deze moderne vorm van ouderschap. “Ik denk dat er heel veel single vrouwen zijn die eindeloos daten tot ze de perfecte partner vinden om kinderen mee te krijgen. Vaak tot hun veertigste, wat vaak als een soort ‘grens’ wordt gezien voor moederschap. Maar zolang de zoektocht niet slaagt, verspillen ze best kostbare tijd”, aldus Jolien.

Laurine: “Wij zouden het zo mooi vinden als meer vrouwen de regie in eigen handen zouden nemen, en éérder zouden gaan kijken naar een goed plan B. Want soms is een plan B eigenlijk best een fantastisch plan A.”

Over het solomoederschap

“Solo-ouderschap is niet voor eenzame, ‘overgebleven’ vrouwen”, vervolgt Jolien. “Integendeel, wij gunnen dit iedereen. Mensen hebben vaak de overtuiging dat het voor solomoeders allemaal extra zwaar en moeilijk is, maar onze ervaring is écht anders. Ja, we moeten altijd de kinderen ophalen, wij moeten er ’s nachts uit als ze huilen, maar daar hoef ik met niemand over te steggelen. Ik weet dat het zo is, dus ik regel het zelf. Er zijn geen verwarrende verwachtingen van of over partners. Ik heb heel veel me-time, want zodra de kinderen op bed liggen, hoef ik alleen maar op mezelf te letten. Hartstikke lekker. Natuurlijk kan een partner veel fijne dingen toevoegen in een relatie en leven, maar zonder is het niet per se heel zwaar.”

Laurine vertelt dat ze veel sterker in het leven staat sinds ze deze beslissing genomen heeft. “Als ik nu terugdenk aan hoeveel uren, dagen, jaren ik verspild heb met twijfelen en blijven hangen in relaties die niet goed voor me waren, denk ik echt: als ik nu weer 32 zou zijn, zou ik direct de knoop doorhakken. Waarom in hemelsnaam vasthouden aan dat standaardplaatje, als je het ook lekker helemaal op jouw manier kan doen? Pak je leven in eigen handen en bevrijd jezelf van dat romantische ideaal. Die leuke man kan altijd later nog.”

Het beste van LINDA. direct in je mail? Meld je aan voor onze nieuwsbrief.

Mandy Woelkens over solo-moederschap: 'Ik was al lang niet meer blij, maar dacht: als je een kind hebt, ga je niet weg'Lees ook