Ruben, help
Maar is dat allemaal wel zo verstandig om te doen, vragen wij ons af. Want als je accounts blokkeert, kun je die ook niet meer volgen om het een en ander in de smiezen te houden. Daarom spreken wij met Ruben, system-engineer, data-analist en als onderzoeker verbonden met The Chokepoint Project, een non-profit organisatie die zich inzet om mensenrechten in de digitale wereld te analyseren.

We vragen ons af welk nut het heeft om Twitteraccounts van jihadisten te blokkeren?
Door Twitteraccounts te blokkeren, kost het meer werk voor ‘jihadisten’ om hun verhaal te verspreiden. Wat dat betreft is er niets nieuws onder de zon en zou je dit kunnen vergelijken met een tegendemonstratie met als doel de stem van de ander te overstemmen. Dat is ook in overeenstemming met wat Anons (leden van Anonymous) vaak doen, een zogenaame ‘DDOS attack’ (distributed denial of service). Dat is het versturen van zoveel data (stemmen), dat de betreffende dienst (tegenstem) niet of slecht gebruikt kan worden. Het enige nut, voor zover ik dit kan zien, is dat dit de andere partij bezighoudt met het steeds aanmaken van nieuwe accounts, die dan weer ontdekt moeten worden, wat allemaal tijd kost.

Wat betreft het kunnen volgen om op de hoogte te blijven van de laatste nieuwtjes lijken mij deze accounts inhoudelijk niet zo vreselijk interessant. In de andere betekenis van ‘volgen’, het kunnen traceren van de mens achter de account, ja, daar is meestal toegang tot bijvoorbeeld Twitter zelf voor nodig. Maar zelfs met die toegang is de pakkans niet erg groot, het kunnen verbergen van de oorsprong van een bericht is daar te simpel voor. De mensen achter de accounts zijn waarschijnlijk buiten handbereik.

Hoe serieus wordt Anonymous genomen in jouw kring? Hoe denk je er zelf over?
Door mij niet bijzonder serieus. Het gaat dan ook vaak, ondanks de dreigende taal, om ludieke dan wel redelijk onschuldige acties. Ikzelf negeer meestal berichten rondom Anonymous, juist omdat het inhoudelijk weinig tot niets toevoegt. Wat het volgens mij wel doet, is het gevoel van onmacht enigszins verminderen. In die zin heeft het toegevoegde waarde, ‘iemand doet iets’ en ‘we staan niet alleen’. Precies de redenen voor een aantal uitspraken van politieke leiders zoals van Hollande en Rutte, dat we met meer zijn, dat we ‘at war’ zijn.

Wat zou volgens jou zinnig zijn om te doen, als je dan toch de digitale strijd wil aangaan?
Ik ben helemaal niet overtuigd dat een ‘digitale strijd’ zin heeft. Allereerst is mij niet duidelijk wat we er onder zouden moeten verstaan, vervolgens zie ik niet direct wat er mee bereikt zou moeten te worden. Het woord digitaal erbij zetten is niet zo heel erg nuttig, dat is slechts het transportkanaal waar we met elkaar mee communiceren. Hoe een ‘strijd’ aan te gaan, dat is een moeilijke vraag. De wens is natuurlijk dat deze moorddadig verwarde mensen een halt toegeroepen kan worden, en helaas leert de geschiedenis dat dat waarschijnlijk niet geweldloos te bereiken is. 

Op welke manier zijn overheden hiermee bezig?
Het lijkt mij zeker dat overheden druk bezig zijn met het analyseren van de IS-propaganda en communicatiekanalen. In het algemeen is mijn indruk dat overheden vreselijk druk bezig zijn met alles wat ‘cyber’ heet: cyber-war, cyber-crime. Maar het is ook een beetje kul. Als je echt een vliegveld wilt uitschakelen, zowel als staat en als terrorist, dan is een drone of een bom makkelijker, goedkoper en efficiënter. Mijn vermoeden is dat wat allemaal mogelijk is in spannende tv-series, zoals ‘Homeland’ en ’24’, iets te serieus genomen wordt.