Spannend
Michiel vindt het spannend om geïnterviewd te worden over dit onderwerp, zegt hij. “Normaal vertel ik in dit soort gesprekken over films. Dan heb ik mijn verhaaltje wel klaar. Maar nu is het een onderwerp waarbij ik nóg meer verantwoordelijkheid voel. Ik wil de mensen uit de kampen en hun verhalen recht doen.”

Grootste ter wereld
Het zijn nogal wat verhalen die Michiel heeft gehoord. Hij bezocht drie vluchtelingenkampen in Oeganda, waaronder het kamp in Bidi Bidi, dat met 270.000 vluchtelingen het grootste kamp ter wereld is. In het kamp zitten vooral vluchtelingen uit buurland Zuid-Soedan, waar een burgeroorlog woedt.

Een moeder en haar kind dragen voorraden op een weg door de Bidi Bidi nederzetting.

Moeilijk
Michiel beschrijft hoe de overheid en hulporganisaties goed helpen in de kampen, maar dat het ook extreem moeilijk is om zoveel mensen tegelijk goede hulp te bieden. Ze krijgen en stukje land en een stuk zeil, en moeten het daarmee zien te rooien. Voedsel is schaars. “De mensen mogen van geluk spreken dat ze niet zijn omgekomen in de oorlog, maar het is minimaal wat ze hier hebben.”

Een kind loopt langs een verzameling hutjes in het vluchtelingenkamp.

Kindvriendelijk
Michiel bezocht met Save the Children verschillende delen van vluchtelingenkampen, waaronder enkele Child Friendly Spaces van de organisatie. Daar kunnen kinderen spelen in een beschermde omgeving, en krijgen ze zo nodig psychosociale begeleiding. Zo hopen de hulpverleners dat de kinderen weer tot zichzelf kunnen komen en kind kunnen zijn.

Een groep kinderen komt samen bij de Ariwa Child Friendly Space gerund door Save the Children.

Traditionele dans
In één van die Child Friendly Spaces deed Michiel mee aan een traditionele dans. “Dat was magisch. Even vergat iedereen dat hij in een vluchtelingenkamp zat. Ik stond in een groep van vijftig kinderen, met zes kinderen in het midden die aan het drummen waren. De rest danste er in een golfbeweging in een cirkel omheen.” Of Michiel ook meedanste? “Ik heb ook wel meegelopen, maar voelde me wel een beetje een stijve hark naast al die kinderen.”

Een groep kinderen doet mee aan een traditionele dans bij een Child Friendly Space van Save the Children.

Diepe trauma’s
Wat Michiel vooral opviel: hoe open de mensen waren. “Ik wilde natuurlijk van ze weten wat er is gebeurd, maar ook weer niet te ver gaan. Dit zijn diepe trauma’s. Wie ben ik om daarin te gaan zitten wroeten? Maar iedereen was zó open en toegankelijk. Over hun ongelooflijke pijn, maar ook over hun drive. Heel bijzonder. Het was voor mij echt een humble experience.”

Bewust genieten
Of zijn ervaringen Michiel hebben veranderd? “Ik hoop het wel. Ik hoop dat het me een beter mens heeft gemaakt, maar dat klinkt ook weer zo weeïg. Ik hoef mijn ervaring niet aan anderen op te dringen, maar ik probeer wel heel bewust te leven en bewust te genieten van hoe mij leven is.”

Meer aandacht
Én Michiel wil de verhalen over zijn reis vertellen, in de hoop dat er meer aandacht en hulp komt voor de vluchtelingenkampen. “Ik neem mijn doel om dit aan de rest van de wereld over te brengen heel serieus.” Alle zwart-witfoto’s in dit artikel zijn door Michiel gemaakt. Hieronder nog een selectie, met een beschrijving door Michiel.

Een verhaal dat grote indruk maakte op Michiel:  Sarah*, die wegvluchtte uit Zuid-Soedan met zes kinderen. Ze kwamen terecht in het Rhino Kamp in Oeganda.

Michiel Huisman ontmoette in Bidi Bidi de 30-jarige Elizabeth*, een zwangere moeder van drie. Op de vlucht vanuit Zuid-Soedan nam ze de zorg op zich van een kind dat ze onderweg alleen aantrof. “Haar man weigerde Zuid-Soedan te verlaten, ze hebben elkaar al sinds november niet meer gesproken. Zulke verhalen raken.”

Joshua* (26) is pleegvader van Emmanuel* (12, links) en Ruth* (8). “Hij werkt als vrijwilliger voor Save the Children in een van de Child Friendly Spaces in Bidi Bidi. Samen met zijn vrouw zorgt hij voor Emmanuel en Ruth nadat hij ze op de vlucht vanuit Zuid-Soedan alleen aantrof. Hun moeder is waarschijnlijk vermoord toen ze naar de markt was, hun vader is meegenomen door soldaten. De kinderen gaan nu gelukkig naar school.”

“In het Imvepi Reception Centre in Oeganda trof ik een jonge vrouw aan; samen met haar kindje stond ze te wachten op het uitdelen van eten.”

“Een moeder en haar 8 maanden oude dochtertje stonden te wachten op malaria-medicatie, vlak buiten een gezondheidskliniekje van Save in het vluchtelingenkamp Bidi Bidi. Malaria is de meest voorkomende ziekte die daar wordt behandeld.” 

Een vrouw draagt een jerrycan met water in het Imvepi Reception Center.

*De namen van de mensen op de foto’s zijn uit privacy-overwegingen veranderd.