Een spiraal laten plaatsen: het is niemands favoriete bezigheid. Gelukkig wordt er gewerkt aan nieuwe pijnbestrijdingstechnieken voor deze procedure. Zoals de zogenoemde ‘Modified Wiebe’ methode, die goede resultaten behaalt.
Huisartsen Tijn van Winden en Valentine Endtz deden een pilotstudie met deze methode en publiceerden onlangs de resultaten van hun onderzoek in de Sexual & Reproductive Healthcare Journal.
Uit onderzoek door IPSOS I&O, in opdracht van Ava – een belangenorganisatie voor anticonceptie en abortus – blijkt dat de pijn van een spiraalplaatsing vaak flink onderschat wordt in de behandelkamer. Dat is iets wat Van Winden herkent, schrijft hij op LinkedIn. “Toen ik met dit onderzoek begon, zette één bevinding me bijzonder aan het denken en stemde me tot nederigheid: artsen schatten de pijn van vrouwen gemiddeld zo’n 3 punten lager in dan vrouwen zelf achteraf aangeven. Mijn eigen inschatting dat de pijn “bij mijn plaatsingen vaak wel meevalt” bleek waarschijnlijk te rooskleurig. Dat inzicht maakte dat ik wilde zoeken naar een betere mogelijkheid om vrouwen die dat willen pijnstilling aan te bieden.”
Dat is iets waar Endtz zich op dat moment al zo’n twee jaar mee bezighoudt. Zij gebruikt een vorm van lokale verdoving waarbij ze de baarmoeder direct verdooft. Deze aanpak is gebaseerd op de aanpak van de Canadese arts Ellen Wiebe uit de jaren negentig. Zij experimenteerde toen al met injecties diep in de baarmoedermond. “Die methode vond ik heel goed bruikbaar voor in onze huisartsenpraktijk, maar wel een beetje ingewikkeld”, aldus Entz. “Dus ik ben het gewoon gaan proberen, maar dan in versimpelde en veiligere vorm. En dat werkte als een tiet. Dus daar wilde ik iets mee, maar ja, ik ben geen onderzoeker.”
Een spiraal plaatsen met lachgas of verdoving, dat kán tegenwoordig: 'Dit gun ik veel meer vrouwen'
De twee besluiten hun krachten te verenigen. Ze werken anderhalf jaar lang aan een studie die verder bouwt op Wiebe’s werkwijze. Het gaat om een lokale verdovingsmethode die werkt via drie injecties in de baarmoedermond. Eerst een oppervlakkige, daarna twee diepere. De verdoving werkt na een minuut.
In totaal ondergingen 57 vrouwen spiraalplaatsing via deze methode, grotendeels vrouwen die nog nooit zijn bevallen. Naderhand moesten ze een score geven aan hun pijn, op een schaal van nul tot tien. De gemiddelde pijnscore was twee. Een opvallend goed resultaat, want vrouwen die nog niet bevallen zijn ervaren een spiraalplaatsing vaak pijnlijker. Goed nieuws dus, en deze methode is ook nog eens goed betaalbaar: het kost zo’n twee euro per procedure. Endtz vat het kernachtig samen: “De techniek is ontzettend simpel, snel en goedkoop.”
Dit betekent helaas niet dat je meteen bij elke huisarts kunt vragen om zo’n Modified Wiebe. Het is ‘slechts’ een kleine pilot studie zonder controlegroep, dus uitgebreider wetenschappelijk onderzoek is nodig. Maar de eerste resultaten zijn echt veelbelovend, benadrukt Van Winden: “Wat ons betreft geven ze alle reden om hier verder onderzoek naar te doen. Uiteindelijk hopen we dat effectieve, laagdrempelige pijnstilling ervoor kan zorgen dat meer vrouwen die een spiraal zouden willen, daar ook voor durven te kiezen.”
Belangenorganisatie Ava reageert dat ze blij zijn met het onderzoek: “Pijn bij het plaatsen van een spiraaltje kan een reden zijn om niet voor deze vorm van langdurige anticonceptie te kiezen, of om er nooit meer voor te kiezen. Een simpele, goedkope methode die deze pijn aantoonbaar vermindert, kan een verschil maken in de toegang tot goede anticonceptiezorg. Wij zijn blij met dit onderzoek en hopen dat het zorgverleners aanmoedigt om actief aan de slag te gaan met pijnbestrijding.”
Het beste van LINDA. direct in je mail? Meld je aan voor onze nieuwsbrief.
Is het nodig om pijn te lijden voor een spiraaltje? 'We zeggen snel 'even doorbijten', maar er zijn opties'
Ellen Hensbergen is senior redacteur bij LINDA.nl en richt zich voornamelijk op persoonlijke verhalen en maatschappelijk relevante onderwerpen. Ze woont in hartje Amersfoort en bezoekt in haar vrije tijd het liefst een concert (of dertig).
