Ingrijpend

Zulk onderzoek, in dit geval onder mannen in de regio Limburg, is volgens het Openbaar Ministerie een ingrijpend middel. Het wordt grootschalig opgezet: zo’n 15.000 mannen hebben afgelopen herfst een oproep gekregen om vrijwillig mee te werken aan het onderzoek, wat deze februari plaats vindt. Het gaat om het grootste verwantschapsonderzoek ooit in Nederland.

Familielid

DNA-verwantschapsonderzoeken worden voor verschillende doeleinden gebruikt. Bijvoorbeeld bij gezinshereniging van immigranten, om te controleren of de kinderen die naar Nederland komen, ook echt de kinderen van de vader zijn. Nu wordt het ook gebruikt om de zaak van Nicky Verstappen op te lossen. Door midden van DNA wordt gekeken of er een familielid van de dader te vinden is, wat weer een aanknopingspunt voor het onderzoek zou zijn.

Laatste kans

Op basis van verbeterd DNA-onderzoek vond het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) in 2015 sporen op de kleding van Nicky Verstappen. De elfjarige jongen uit Heibloem werd in 1998 op de Brunssummerheide vermoord tijdens een zomerkamp. De dader is nooit gevonden. Volgens hoofdofficier van justitie Roger Bos is verwantschapsonderzoek “de laatste reële mogelijkheid de zaak tot een oplossing te brengen”, zo zei hij tijdens een persconferentie.

Hoop

Met dit onderzoek hoopt de moeder van Nicky, Berthie, eindelijk antwoorden te krijgen. In Kruispunt KRO-NRCV vertelde ze over de twintig jaar onzekerheid die ze heeft moeten doorstaan en de impact die dit op haar heeft gehad. “Hoe lang heeft hij nog geleefd, wat hebben ze met ‘m gedaan, hoe is hij gestorven?” zijn vragen waar Berthie nog altijd mee kampt. Mede dankzij Peter R. de Vries komt dit grootschalige onderzoek er nu, hij heeft de familie jaren gesteund.

Lees ook
Moeder Marianne Vaatstra krijgt 200.000 euro schadevergoeding

Succeszaken

In deze drie zaken zorgde DNA-verwantschapsonderzoek eerder voor een doorbraak:

Zaak Marianne Vaatstra

De zestienjarige Marianne Vaatstra werd in 1999 verkracht en vermoord in het Friese Veenklooster, toen ze onderweg was naar huis na een avond uit. In 2012 begon een DNA-verwantschapsonderzoek in de buurt van de plaats delict. Eerst moest een wetsvoorstel worden aangenomen om zulk onderzoek mogelijk te maken. Na twee maanden werd Jasper S. aangehouden. Hij bekende en kreeg achttien jaar gevangenisstraf.

Rotterdamse prostitutiemoorden

Vorig werd in Rotterdam dankzij verwantschapsonderzoek een verdachte aangehouden voor de moorden op twee prostituees in de jaren negentig. Een coldcaseteam was al zeven jaar bezig met het oplossen van tachtig vastgelopen prostitutiemoorden. Ze konden na het DNA-verwantschapsonderzoek een 58-jarige Schiedammer arresteren voor zeker twee van die moorden. Nadat het OM toestemming had gegeven voor het onderzoek, bleek dat een familielid van de verdachte in de DNA-databank voor strafzaken was opgenomen.

Dubbelmoord in Amsterdam

Een derde en laatste voorbeeld: een dubbele moord in 1997 in Amsterdam-Noord op Mary Run (73) en Henk Opentij (79). De politie vond destijds in de woning waar de twee om het leven kwamen een bloedspoor van een derde persoon. Er was geen match met de landelijke DNA-databank. Op basis van een verwantschapsonderzoek ontdekte de recherche vijftien jaar later dat een familielid van een van de verdachten wel in de DNA-bank voorkwam. In oktober 2012 werden twee Amsterdamse verdachten aangehouden. Na een test bleek het DNA van een van de twee overeen te komen met de sporen die gevonden waren op de plaats delict.

Lees ook
Verruiming DNA-onderzoek na zaak ‘containerbaby’